اعتراف ناخواسته نخستوزیر اسپانیا؛ عددی که اروپا را به لرزه درآورد!

به گزارش تیترستان؛ در حالی که رسانههای غربی معمولاً تلاش میکنند هزینههای مادی و انسانی تنشهای نظامی در خاورمیانه را کماهمیت جلوه دهند، اظهارات اخیر پدرو سانچز، نخستوزیر اسپانیا، پرده از واقعیتی تکاندهنده برداشته است. او به صراحت اعلام کرده که جنگ در ایران تاکنون بیش از ۱۰۰ میلیارد یورو برای اروپاییها هزینه داشته است. سانچز با تأکید بر اینکه کسانی که علیه جنگ صدایشان را بلند کردند حق داشتند، افزود که مردم عادی در نهایت تاوان چنین ماجراجوییهایی را میپردازند. این اعتراف صریح، در شرایطی مطرح میشود که اروپا با بحرانهای اقتصادی و اجتماعی متعددی دستوپنجه نرم میکند و افکار عمومی به شدت نسبت به هزینههای نظامیگری حساس شده است. نخستوزیر اسپانیا همچنین از تصویب یک «شبکه ایمنی اجتماعی» به ارزش بیش از ۱۲ میلیارد یورو در کنگره این کشور خبر داد تا از شهروندان و بخشهایی که بیشترین آسیب را از این جنگ دیدهاند، حمایت شود. این اقدام نشان میدهد که پیامدهای جنگ نه تنها در جبهههای نبرد، بلکه در زندگی روزمره مردم اروپا نیز به شدت احساس میشود.
رقم ۱۰۰ میلیارد یورویی و زنگ خطری که برای اروپا به صدا درآمد
رقم ۱۰۰ میلیارد یورو آنقدر بزرگ است که نمیتوان آن را نادیده گرفت. این مبلغ معادل بودجه سالانه بسیاری از کشورهای اروپایی است و نشان میدهد که جنگ در ایران چگونه منابع مالی اروپا را که میتوانست صرف زیرساخت، بهداشت و آموزش شود، به کام خود کشیده است. پدرو سانچز با اشاره به این هزینه سرسامآور، بر ضرورت پایان دادن به این فاجعه تأکید کرده است. او میگوید: «اکنون زمان آن فرا رسیده است که به این فاجعه پایان دهیم.» این سخنان در حالی بیان میشود که بسیاری از تحلیلگران اقتصادی هشدار میدهند افزایش هزینههای نظامی و امنیتی میتواند رشد اقتصادی اروپا را سالها به عقب بیندازد و شکاف طبقاتی را عمیقتر کند. از سوی دیگر، افکار عمومی در کشورهای اروپایی به ویژه اسپانیا که خود میزبان پایگاههای نظامی آمریکا است، به شدت نسبت به پیامدهای چنین جنگی نگران است. تصویب بسته حمایتی ۱۲ میلیارد یورویی در کنگره اسپانیا نیز نشان میدهد که دولت این کشور ناچار شده برای کنترل نارضایتیهای اجتماعی، هزینههای اضافی متقبل شود. این در حالی است که بسیاری از شهروندان اروپایی معتقدند جنگ در ایران هیچ ارتباطی با امنیت آنها ندارد و تنها منافع آن به جیب شرکتهای نظامی و لابیهای قدرت میرود.
علاوه بر این، اظهارات سانچز بازتابی از اختلاف نظر عمیق در درون اتحادیه اروپا درباره نحوه برخورد با بحران ایران است. در حالی که برخی کشورها مانند فرانسه و آلمان به بهانههای مختلف از تنشآفرینی علیه ایران حمایت میکنند، اسپانیا به عنوان یکی از اقتصادهای بزرگ منطقه، هزینههای سنگین این رویکرد را برملا میسازد. این شکاف میتواند در آینده نزدیک به تقویت جبهه مخالفان جنگ در اروپا منجر شود و فشار بر کشورهای تندرو را افزایش دهد. کارشناسان مسائل بینالملل معتقدند که اعتراف صریح نخستوزیر اسپانیا میتواند آغازگر موجی از انتقادات علیه سیاستهای آمریکا و متحدانش در قبال ایران باشد؛ سیاستهایی که به جای حل و فصل مسالمتآمیز اختلافات، بر طبل تنش و تقابل میکوبند.
شبکه ایمنی اجتماعی؛ مسکنی موقت برای زخمهای عمیق اقتصادی
دولت اسپانیا با تصویب بسته حمایتی ۱۲ میلیارد یورویی تلاش میکند تا اثرات منفی جنگ بر اقشار آسیبپذیر را کاهش دهد. این بسته شامل کمکهای مستقیم نقدی، یارانه انرژی و حمایت از کسبوکارهای کوچک و متوسط است که به گفته سانچز، بیشترین آسیب را از افزایش قیمتها و نااطمینانی اقتصادی دیدهاند. اما سؤال اساسی این است که آیا چنین اقداماتی میتواند درد ناشی از یک جنگ ویرانگر را التیام بخشد؟ بسیاری از اقتصاددانان معتقدند که ۱۲ میلیارد یورو در مقابل ۱۰۰ میلیارد یورو هزینه جنگ، تنها مسکنی موقت است و نمیتواند ریشه مشکلات را حل کند. آنها هشدار میدهند که تداوم جنگ میتواند دولتهای اروپایی را با کسری بودجه شدید و افزایش بدهی عمومی مواجه کند و در نهایت به ناامنی اجتماعی و سیاسی منجر شود. از سوی دیگر، منتقدان سیاستهای سانچز میگویند که دولت او به جای پرداخت هزینههای جنگ، باید از ابتدا با سیاستهای تنشزدا از ورود اروپا به این ماجراجویی جلوگیری میکرد. آنها معتقدند که اسپانیا و دیگر کشورهای اروپایی باید با اتخاذ مواضع مستقل، مانع از تبدیل شدن اروپا به صحنهای برای پیشبرد اهداف نظامی آمریکا و اسرائیل شوند.
نکته مهم دیگر اینکه بسته حمایتی ۱۲ میلیارد یورویی خود نشانهای از عمق بحران اقتصادی ناشی از جنگ است. اگر جنگ در ایران تا این حد برای اروپا پرهزینه بوده، پس چرا برخی کشورهای اروپایی همچنان به حمایت از سیاستهای تنشزا ادامه میدهند؟ پاسخ این سؤال را باید در منافع اقتصادی و سیاسی پیچیدهای جستوجو کرد که برخی بازیگران اروپایی را به سمت همراهی با آمریکا سوق میدهد. با این حال، اظهارات سانچز نشان میدهد که صدای مخالفان جنگ در اروپا بلندتر شده است و احتمالاً در ماههای آینده شاهد تغییر مواضع برخی کشورها خواهیم بود. افکار عمومی اروپا به ویژه نسل جوان، دیگر حاضر نیست هزینههای سنگین جنگهای دور از خانه را بپذیرد و این موضوع میتواند معادلات سیاسی قاره سبز را تغییر دهد.
پیامدهای آینده؛ آیا اروپا مسیر خود را تغییر میدهد؟
اعتراف پدرو سانچز درباره هزینه ۱۰۰ میلیارد یورویی جنگ در ایران، تنها یک اظهارنظر ساده نیست؛ بلکه نشانهای از تغییر پارادایم در اروپا است. این اظهارات میتواند سرآغاز بحثی جدی در سطح اتحادیه اروپا درباره لزوم بازنگری در سیاستهای خاورمیانه باشد. در شرایطی که اقتصاد اروپا هنوز از تبعات همهگیری کرونا و بحران انرژی اوکراین رهایی نیافته، تحمیل هزینههای اضافی جنگ میتواند به بیثباتی سیاسی در کشورهای کلیدی مانند فرانسه و آلمان منجر شود. سانچز با تأکید بر اینکه «مردم عادی تاوان آن را میپردازند»، در واقع زنگ خطری برای دولتهای اروپایی به صدا درآورده است که باید به جای پیروی کورکورانه از واشنگتن، به منافع ملی و رفاه شهروندان خود توجه کنند. از سوی دیگر، این اظهارات میتواند به تقویت جبهه دیپلماسی در برابر جنگ منجر شود و زمینه را برای گفتگوهای سازنده با ایران فراهم کند.
در سطح بینالمللی نیز افشای هزینههای سرسامآور جنگ برای اروپا، موقعیت آمریکا را در قبال متحدانش تضعیف میکند. کشورهای اروپایی که تا دیروز به بهانههای مختلف از سیاستهای ضدایرانی واشنگتن حمایت میکردند، اکنون با این واقعیت روبرو هستند که هزینههای این همراهی بسیار بیشتر از منافع آن است. این شکاف میتواند در آینده نزدیک به بازتعریف روابط فرااتلانتیک منجر شود و اروپا را به سمت اتخاذ مواضع مستقلتر سوق دهد. همچنین، اعتراف سانچز میتواند بر افکار عمومی در کشورهای دیگر از جمله کشورهای منطقه تأثیر بگذارد و نشان دهد که مقاومت در برابر زیادهخواهیهای نظامی، هزینهای کمتر از تسلیم دارد. در نهایت، آنچه امروز در اروپا میگذرد، درسی است برای همه کشورهایی که تصور میکنند میتوانند هزینههای جنگ را به دیگران تحمیل کنند؛ واقعیت این است که در دنیای به هم پیوسته امروز، هیچ جنگی محدود به مرزهای یک منطقه نمیماند و پیامدهای آن دیر یا زود دامن همه را خواهد گرفت.
در حال بارگذاری نظرات...