پیشنهاد جنجالی پوتین به ترامپ و شی؛ نشستی که زلنسکی در آن جایی ندارد!
به گزارش تیترستان؛ روزنامه وال استریت ژورنر به نقل از منابع آگاه خبر داد که ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، پیشنهاد برگزاری نشستی سه‌جانبه با دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا و شی جین پینگ، رئیس‌جمهور چین را در ماه آینده میلادی برای بحث درباره بحران اوکراین ارائه کرده است. این پیشنهاد در حالی مطرح می‌شود که ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، در این نشست حضور نخواهد داشت و این موضوع واکنش‌های گسترده‌ای را در محافل بین‌المللی برانگیخته است. به گفته منابع وال استریت ژورنال، پوتین این ایده را در تماس‌های دیپلماتیک اخیر خود با مقامات آمریکایی و چینی مطرح کرده و خواستار برگزاری این نشست در یک کشور ثالث بوده است. هنوز کاخ سفید و کرملین به طور رسمی این خبر را تأیید یا تکذیب نکرده‌اند، اما منابع خبری از بررسی جدی این پیشنهاد در پکن و واشنگتن خبر می‌دهند. این در حالی است که جنگ اوکراین وارد سومین سال خود شده و تلاش‌های دیپلماتیک قبلی برای آتش‌بس یا مذاکرات صلح به نتیجه نرسیده است.
جزئیات پیشنهاد پوتین و واکنش‌های اولیه
بر اساس گزارش وال استریت ژورنال، پوتین در پیشنهاد خود تأکید کرده است که نشست سه‌جانبه با ترامپ و شی می‌تواند به عنوان یک «ابتکار صلح» برای پایان دادن به جنگ اوکراین عمل کند. او استدلال کرده است که حضور رهبران دو کشور قدرتمند جهان می‌تواند فشار لازم را برای پذیرش یک توافق جامع وارد کند. با این حال، نکته قابل توجه غیبت زلنسکی در این نشست است که به گفته تحلیلگران، نشان‌دهنده تلاش پوتین برای دور زدن دولت اوکراین و تحمیل یک راه‌حل از بالا به پایین است. منابع آگاه می‌گویند که پوتین احتمالاً می‌خواهد با استفاده از نفوذ ترامپ و شی، اوکراین را به پذیرش شرایط روسیه وادار کند. واکنش‌های اولیه به این پیشنهاد متفاوت بوده است؛ برخی مقامات اروپایی آن را «غیرقابل قبول» خوانده‌اند، در حالی که چین و آمریکا هنوز موضع رسمی خود را اعلام نکرده‌اند. همچنین گزارش شده که زلنسکی از این پیشنهاد ابراز نگرانی کرده و آن را تلاشی برای «تعیین سرنوشت اوکراین بدون حضور نمایندگان آن» توصیف کرده است.
در همین حال، تحلیلگران مسائل بین‌المللی معتقدند که این پیشنهاد پوتین ممکن است با هدف ایجاد شکاف بین متحدان غربی و آزمایش اراده ترامپ و شی مطرح شده باشد. ترامپ در دوران مبارزات انتخاباتی خود بارها وعده داده بود که جنگ اوکراین را به سرعت پایان می‌دهد، اما جزئیات مشخصی درباره چگونگی انجام این کار ارائه نکرده است. از سوی دیگر، چین به عنوان یک میانجی بالقوه در مناقشات بین‌المللی نقش داشته و روابط نزدیکی با روسیه دارد. به نظر می‌رسد پوتین می‌خواهد از این روابط برای پیشبرد اهداف خود استفاده کند. با این وجود، کاخ سفید هنوز به طور رسمی به این پیشنهاد پاسخ نداده است و مشخص نیست که ترامپ آیا با حضور در چنین نشستی موافقت خواهد کرد یا خیر. برخی منابع دیپلماتیک می‌گویند که واشنگتن در حال بررسی ابعاد مختلف این پیشنهاد است و ممکن است آن را مشروط به حضور اوکراین یا تضمین‌های امنیتی خاصی کند.
واکنش‌های بین‌المللی و موضع اوکراین
پیشنهاد پوتین برای برگزاری نشست سه‌جانبه بدون حضور زلنسکی، واکنش‌های شدیدی را در سطح بین‌المللی برانگیخته است. وزارت خارجه اوکراین در بیانیه‌ای این پیشنهاد را «تلاشی آشکار برای مشروعیت‌زدایی از دولت اوکراین» خوانده و تأکید کرده است که هیچ توافقی درباره آینده اوکراین بدون حضور نمایندگان این کشور امکان‌پذیر نیست. زلنسکی نیز در پیامی ویدئویی خطاب به رهبران جهان گفت که «اوکراین را نمی‌توان با یک معامله پشت میز بفروش رساند». اتحادیه اروپا و ناتو نیز نگرانی خود را از این پیشنهاد ابراز کرده و خواستار شفافیت بیشتر درباره اهداف آن شده‌اند. ینس استولتنبرگ، دبیرکل ناتو، در یک کنفرانس خبری گفت: «هر گونه مذاکره درباره صلح در اوکراین باید با حضور اوکراین و با رعایت تمامیت ارضی این کشور باشد.» از سوی دیگر، کرملین تاکنون تنها به اعلام اینکه «پیشنهادهای مختلفی در حال بررسی است» بسنده کرده و از ارائه جزئیات بیشتر خودداری کرده است. چین نیز ضمن تأکید بر لزوم حل و فصل مسالمت‌آمیز بحران اوکراین، هنوز موضع مشخصی درباره این نشست سه‌جانبه اعلام نکرده است.
در همین راستا، برخی کارشناسان معتقدند که این پیشنهاد می‌تواند شکاف بین کشورهای غربی را عمیق‌تر کند، به ویژه با توجه به رویکرد متفاوت ترامپ نسبت به جنگ اوکراین در مقایسه با دولت بایدن. ترامپ در ماه‌های اخیر بارها از هزینه‌های کمک‌های نظامی به اوکراین انتقاد کرده و خواستار کاهش تعهدات آمریکا شده است. این موضع او ممکن است پوتین را به این باور رسانده باشد که می‌تواند از طریق مذاکره مستقیم با ترامپ به نتایج مطلوب‌تری دست یابد. از سوی دیگر، چین به عنوان شریک استراتژیک روسیه، می‌تواند نقش یک میانجی را ایفا کند، اما پکن تاکنون از هرگونه تعهد صریح برای فشار بر مسکو خودداری کرده است. به نظر می‌رسد پوتین با این پیشنهاد می‌خواهد هم زمان بخرد و هم اتحاد غرب را تضعیف کند. با این حال، بدون حمایت صریح واشنگتن و پکن، این نشست unlikely به نتیجه عملی برسد. کارشناسان همچنین هشدار می‌دهند که چنین نشستی بدون حضور اوکراین می‌تواند به بی‌اعتبار شدن هرگونه توافق منجر شود و بحران را طولانی‌تر کند.
زمینه‌های تاریخی و پیامدهای احتمالی آینده
این نخستین بار نیست که پوتین ایده مذاکرات بدون حضور اوکراین را مطرح می‌کند. در سال ۲۰۲۲ نیز او پیشنهاد گفتگوهای مستقیم با آمریکا و ناتو را داده بود، اما آن پیشنهاد نیز با مخالفت کی‌یف و متحدان غربی مواجه شد. جنگ اوکراین که در فوریه ۲۰۲۲ با تهاجم روسیه آغاز شد، تاکنون به کشته و زخمی شدن ده‌ها هزار نفر و آوارگی میلیون‌ها نفر منجر شده است. تلاش‌های صلح قبلی، از جمله مذاکرات استانبول در مارس ۲۰۲۲ و طرح صلح چین در سال ۲۰۲۳، نتوانسته است به آتش‌بس پایدار منجر شود. اکنون با بازگشت ترامپ به قدرت، معادلات سیاسی تغییر کرده و پوتین امیدوار است که بتواند از این تغییرات به نفع خود استفاده کند. از سوی دیگر، چین به عنوان یک قدرت جهانی و شریک تجاری مهم روسیه، منافع خود را در پایان یافتن سریع جنگ و کاهش تنش‌ها می‌بیند، اما در عین حال نمی‌خواهد روابط خود با غرب را بیش از پیش تیره کند. بنابراین، موضع پکن در قبال این پیشنهاد می‌تواند تعیین‌کننده باشد.
در مجموع، پیشنهاد پوتین برای نشست سه‌جانبه با ترامپ و شی بدون حضور زلنسکی، یک حرکت دیپلماتیک پرریسک و بحث‌برانگیز است که می‌تواند مسیر بحران اوکراین را تغییر دهد. اگر این نشست برگزار شود، احتمالاً با واکنش شدید اوکراین و متحدانش روبرو خواهد شد و ممکن است به جای صلح، تنش‌ها را افزایش دهد. از سوی دیگر، اگر ترامپ و شی با این پیشنهاد موافقت کنند، می‌تواند آغازگر یک فرآیند مذاکره جدید باشد، هرچند بدون حضور اوکراین، هر توافقی احتمالاً پایدار نخواهد بود. تحلیلگران پیش‌بینی می‌کنند که در هفته‌های آینده، رایزنی‌های دیپلماتیک فشرده‌ای بین مسکو، واشنگتن و پکن انجام شود و ممکن است شاهد تغییراتی در مواضع طرفین باشیم. در نهایت، آنچه مسلم است این است که بحران اوکراین همچنان یکی از مهم‌ترین چالش‌های امنیتی جهان باقی خواهد ماند و هرگونه ابتکار عمل جدید، از جمله پیشنهاد اخیر پوتین، با دیده تردید و نگرانی از سوی جامعه بین‌المللی دنبال می‌شود.
در حال بارگذاری نظرات...