پیام مرموز انصارالله به قاهره؛ سوالی که عربستان را لرزاند!

به گزارش تیترستان؛ در تحولی کمسابقه در عرصه دیپلماسی منطقه، یک عضو ارشد دفتر سیاسی جنبش انصارالله یمن با انتشار پیامی خطاب به مردم مصر، پرسشی چالشبرانگیز را درباره موضع ریاض و صنعا در صورت حمله مستقیم رژیم صهیونیستی به خاک مصر مطرح کرد. این پیام که در فضای مجازی بازتاب گستردهای داشته، ناظران سیاسی را به تحلیل ابعاد پنهان آن واداشته است. عضو دفتر سیاسی انصارالله در این پیام با اشاره به تاریخ پرتنش روابط عربستان و مصر، پرسیده است که اگر اسرائیل به طور مستقیم به مصر حمله کند، عربستان چه واکنشی نشان خواهد داد و آیا انصارالله از قاهره دفاع خواهد کرد یا خیر. این سوال به ظاهر ساده، در واقع نقبی به عمق رقابتهای ژئوپلیتیک منطقه و آزمون وفاداری متحدان سنتی غرب در جهان عرب است. انتشار این پیام در شرایطی صورت میگیرد که تنشها میان رژیم صهیونیستی و مصر بر سر کنترل گذرگاه رفح و عملیات نظامی در غزه به اوج خود رسیده و قاهره بارها نسبت به نقض حاکمیت خود هشدار داده است.
پرسش چالشبرانگیز انصارالله و سکوت معنادار ریاض
مضمون پیام عضو دفتر سیاسی انصارالله یمن، پرسشی راهبردی را در مورد ماهیت اتحادهای منطقهای مطرح میکند. او با اشاره به حمایتهای تسلیحاتی و مالی گسترده عربستان از مصر در سالهای اخیر، این پرسش را پیش کشیده که آیا ریاض در صورت تجاوز اسرائیل به مصر، از قاهره دفاع خواهد کرد یا مانند بسیاری از بحرانهای گذشته، به سکوت و بیعملی بسنده خواهد نمود. این مقایسه ضمنی، تلاش دارد تا چهره واقعی متحدان عربی را در برابر افکار عمومی مصر آشکار کند. از سوی دیگر، طرح این پرسش که آیا انصارالله از مصر دفاع خواهد کرد، نشاندهنده تمایل این جنبش برای معرفی خود به عنوان بازیگری مسئول در قبال جهان اسلام و ملتهای عربی است، برخلاف تصویری که برخی رسانههای منطقهای از آن ارائه میدهند. به نظر میرسد انصارالله با این پیام، درصدد است تا افکار عمومی مصر را نسبت به وابستگی کامل قاهره به ریاض و واشنگتن حساس کند و گفتمان مقاومت را به عنوان جایگزینی برای اتحادهای سنتی عربی-آمریکایی معرفی نماید.
این پرسش در حالی مطرح میشود که روابط مصر و عربستان در سالهای اخیر فراز و نشیبهای زیادی را تجربه کرده است. ریاض در دوران عبدالفتاح السیسی، کمکهای اقتصادی قابل توجهی به قاهره کرده و در بحرانهای سیاسی از جمله پس از برکناری محمد مرسی، در کنار ارتش مصر ایستاده است. با این حال، افکار عمومی مصر همواره نسبت به نقش عربستان در تحولات داخلی کشورشان بدبین بوده و آن را دخالتی پنهان میدانند. انصارالله با طرح این سوال، در واقع به دنبال فعالسازی همین حساسیت تاریخی است تا نشان دهد که اتکای مصر به عربستان در برابر تهدیدات واقعی اسرائیل، تضمینکننده امنیت قاهره نیست. در مقابل، سکوت مقامات سعودی در قبال این پیام، خود گویای ابهام در راهبرد ریاض در قبال بحران غزه و آینده روابطش با مصر است.
ابعاد منطقهای پیام؛ از رفح تا صنعا
پیام اخیر انصارالله را باید در چارچوب تحولات میدانی غزه و افزایش تنشها در مرزهای مصر و فلسطین تحلیل کرد. در هفتههای گذشته، ارتش اسرائیل با تصرف گذرگاه رفح و پیشروی در مناطق مرزی، عملاً حاکمیت مصر بر این گذرگاه حیاتی را به چالش کشیده است. قاهره این اقدام را نقض آشکار توافقنامه صلح کمپ دیوید و تهدیدی برای امنیت ملی خود دانسته و هشدار داده است که هرگونه تجاوز به خاک مصر با پاسخ قاطع روبرو خواهد شد. در این میان، انصارالله یمن که خود در سالهای اخیر تجربه مقابله با حملات هوایی ائتلاف سعودی را داشته، با طرح پرسش درباره واکنش عربستان، درصدد است تا تناقض میان شعارهای ریاض در حمایت از آرمان فلسطین و عملکرد واقعی آن را برجسته سازد. این جنبش همچنین با اشاره ضمنی به توانمندیهای موشکی و پهپادی خود، این پیام را منتقل میکند که در صورت لزوم، میتواند به عنوان یک نیروی بازدارنده در برابر تجاوزات اسرائیل به کشورهای عربی عمل کند.
از سوی دیگر، این پیام را میتوان تلاشی برای نزدیکی بیشتر انصارالله به مصر و جلب افکار عمومی این کشور دانست. صنعا در سالهای اخیر همواره تأکید کرده که هیچ دشمنی با ملت مصر ندارد و حتی در جریان حملات ائتلاف سعودی، از آسیب رساندن به اهداف مصری خودداری کرده است. حال با طرح این پرسش که در صورت حمله اسرائیل به مصر، انصارالله از قاهره دفاع خواهد کرد، این جنبش میکوشد تا نقش خود را به عنوان حامی مستضعفان و ملتهای عربی در برابر توسعهطلبی صهیونیستی تثبیت کند. این رویکرد میتواند در بلندمدت به تغییر نگرش افکار عمومی مصر نسبت به انصارالله و محور مقاومت کمک کند، هرچند که دولت مصر هنوز رسماً واکنشی به این پیام نشان نداده است. کارشناسان معتقدند که این نوع پیامها، بخشی از جنگ نرم و دیپلماسی عمومی انصارالله برای افزایش نفوذ خود در منطقه است.
پیامدهای آینده و آزمون بزرگ برای اتحادهای عربی
پیام اخیر عضو دفتر سیاسی انصارالله را میتوان آغازی برای فصل جدیدی از رقابت گفتمانی در منطقه دانست. این پیام نه تنها یک سوال ساده، بلکه یک آزمون سیاسی برای عربستان و مصر است که در صورت بیتوجهی، میتواند به اعتبار ریاض در جهان عرب آسیب بزند. اگر عربستان در قبال تهدید اسرائیل علیه مصر سکوت کند، انصارالله خواهد توانست ادعای خود مبنی بر بیاثر بودن اتحاد با آمریکا و رژیم صهیونیستی را تقویت کند و خود را به عنوان تنها گزینه واقعی برای دفاع از ملتهای عربی معرفی نماید. از سوی دیگر، اگر ریاض واکنش نظامی نشان دهد، احتمال گسترش دامنه جنگ و ورود بازیگران جدید به درگیری وجود دارد که میتواند کل معادلات امنیتی منطقه را تغییر دهد. در هر صورت، این پیام نشاندهنده عمق تغییرات در هندسه قدرت منطقهای است و نقش بازیگران غیردولتی مانند انصارالله را در معادلات امنیتی خاورمیانه پررنگتر میکند.
در سطح داخلی مصر نیز این پیام میتواند بر افکار عمومی و فضای سیاسی این کشور تأثیرگذار باشد. نیروهای مخالف دولت السیسی که همواره سیاستهای وابسته به غرب و عربستان را مورد انتقاد قرار میدهند، ممکن است از این پرسش انصارالله استقبال کرده و آن را به عنوان دلیل دیگری بر ناکارآمدی اتحادهای فعلی قاهره مطرح کنند. این موضوع میتواند فشار مضاعفی را بر دولت مصر برای تجدیدنظر در راهبرد امنیتی خود وارد کند. همچنین، همزمانی این پیام با افزایش تنشها در مرزهای مصر و فلسطین، نشان میدهد که انصارالله به دنبال بهرهبرداری سیاسی از شرایط حساس کنونی است. در نهایت، باید منتظر واکنش رسمی مصر و عربستان به این پیام ماند؛ واکنشی که میتواند تصویر روشنتری از آینده اتحادهای منطقهای و جایگاه محور مقاومت در معادلات جدید خاورمیانه ارائه دهد.
در حال بارگذاری نظرات...