پشت پرده یک هشدار کم‌سابقه به دولت؛ در وزارت علوم چه می‌گذرد که کسی پاسخگو نیست؟
به گزارش تیترستان؛ در حالی که دانشگاه‌ها پس از تعطیلات تابستانی بازگشایی شده‌اند، رسانه‌های اصولگرا با انتشار گزارش‌هایی تند و هشداردهنده، دولت مسعود پزشکیان و وزارت علوم را به مماشات با عناصر مسئله‌دار و بی‌توجهی به صلاحیت‌های دینی و انقلابی در جذب اساتید متهم کرده‌اند. روزنامه کیهان در مطلبی با عنوان «هشدار کم‌سابقه؛ آقای پزشکیان! در این وزارتخانه چه خبر است؟!» خواستار برخورد قاطع با حضور افرادی شده است که به گفته این رسانه، در جایگاه استادی به مقدسات توهین کرده یا حجاب را عادی‌سازی می‌کنند. این درخواست در شرایطی مطرح می‌شود که به نظر می‌رسد جریان‌های سیاسی فشار خود را بر دولت چهاردهم برای تغییر رویه در انتصابات علمی و دانشگاهی افزایش داده‌اند. در ادامه این گزارش، ابعاد مختلف این هشدار و پیامدهای آن برای آینده دانشگاه‌ها بررسی می‌شود.
هشدار کیهان به پزشکیان: دانشگاه نباید به جولانگاه عناصر هتاک تبدیل شود
کیهان در گزارش خود با اشاره به بازگشایی دانشگاه‌ها، از «اخبار و حواشی پررنگ» در دانشگاه‌های کشور خبر داده که به گفته این روزنامه، نگرانی دلسوزان انقلاب را برانگیخته است. این رسانه با تأکید بر جایگاه دانشگاه به عنوان «قوه عاقله کشور» که مورد تأکید امام خمینی(ره) و رهبر انقلاب بوده است، حضور افرادی مانند سپیده بیرشک (استاد مدعو دانشکده ادبیات دانشگاه تهران) را نمونه‌ای از نفوذ عناصر ساختارشکن دانسته که به گفته کیهان، در نوشتارهای خود به حضرت فاطمه زهرا(س) توهین کرده است. هرچند دانشگاه تهران پس از اطلاع از حضور این فرد در شبکه معاند بی‌بی‌سی، تدریس او را متوقف کرد، اما کیهان این اقدام را دیرهنگام و نشانه ضعف سازوکار نظارتی دانسته است.
این روزنامه همچنین به انتصاب افرادی چون تقی آزاد ارمکی به مدیریت گروه جامعه‌شناسی دانشگاه تهران اشاره کرده و او را فردی معرفی کرده که علناً گفته است «هیچ اعتقادی به جمهوری اسلامی ندارد». کیهان در ادامه با انتقاد از انتخاب فرزاد کلبعلی به عنوان مدرس مدعو در دانشکده حقوق و علوم سیاسی و همچنین انتصاب یکی از اساتید دانشگاه علم و صنعت که به گفته این روزنامه سابقه امضای بیانیه براندازانه داشته، خواستار بازنگری جدی در فرآیند جذب و گزینش اساتید شده است. این رسانه در بخش دیگری از گزارش خود، حذف گرایش «ادبیات پایداری» توسط مدیر گروه زبان فارسی دانشگاه تهران را نشانه‌ای از «انحراف جریانی» در مدیریت این دانشکده دانسته است.
مماشات با عناصر مسئله‌دار؛ از بازگشت شریفی‌زارچی تا تغییر آیین‌نامه جذب هیئت علمی
یکی از محورهای اصلی گزارش کیهان، انتقاد از سیاست‌های وزارت علوم در قبال افرادی است که به گفته این روزنامه، در اغتشاشات اخیر نقش داشته یا به ارکان نظام توهین کرده‌اند. این رسانه با یادآوری بازگشت علی شریفی‌زارچی به دانشگاه و اهدای لوح تقدیر به او، نتیجه این «باج‌دهی» را فرار وی از کشور در جریان جنگ ۴۰ روزه و درخواست حمله نظامی آمریکا به ایران عنوان کرده است. کیهان همچنین به جلیل احمدپور، استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبایی، اشاره کرده که به گفته این روزنامه به رهبر انقلاب جسارت کرده و توافقات راهبردی نظام را زیر سؤال برده است. در مقابل، این روزنامه از برخورد گزینشی با نیروهای انقلابی انتقاد کرده و برکناری دکتر انتظاری از ریاست دانشکده علوم اجتماعی علامه طباطبایی و اخراج یکی از کارمندان به دلیل تذکر حجاب را نمونه‌هایی از این رفتار دوگانه دانسته است.
بخش دیگری از این گزارش به تلاش‌های اخیر برای تغییر آیین‌نامه جذب اعضای هیئت علمی اختصاص دارد. به نوشته کیهان، در نسخه جدید این آیین‌نامه که با شماره ۱۴۰۵ ابلاغ شده، بندهای مربوط به صلاحیت عمومی ذیل ماده ۴ حذف و به ماده ۴۲ قانون خدمات کشوری ارجاع داده شده است. منان رئیسی، نماینده مردم قم در مجلس، در واکنش به این تغییرات گفته است: «مگه جمهوری اسلامی براندازی شده؟ به ما هم بگید! استاد دانشگاه مرجع رجوع مردم است و ما نمی‌توانیم این لباس استادی را تن هر کسی کنیم.» هرچند وزارت علوم حذف شروط قانونی را تکذیب کرده، اما کیهان این اقدام را نشانه‌ای از «تقلا برای نرمالیزاسیون بازگشت اساتید مسئله‌دار» دانسته است. این در حالی است که منتقدان می‌گویند چنین اظهاراتی می‌تواند فضای دانشگاه را امنیتی کرده و به آزادی علمی آسیب بزند.
پیامدهای سیاسی و آینده دانشگاه‌ها؛ آزمون دولت پزشکیان در قبال فشار رسانه‌های اصولگرا
این هشدار کم‌سابقه کیهان به دولت پزشکیان در شرایطی مطرح می‌شود که از ابتدای روی کار آمدن دولت چهاردهم، انتظارات از وزیر علوم برای تغییر رویه در انتصابات و بازگرداندن اساتید اخراجی بالا رفته بود. حامیان دولت معتقدند که وزارت علوم باید بر اساس شایستگی علمی و بدون ملاحظات سیاسی عمل کند، اما جریان‌های اصولگرا با پرونده‌سازی علیه افرادی که آنها را «مسئله‌دار» می‌خوانند، تلاش می‌کنند تا فضای دانشگاه را به سمت امنیتی‌تر سوق دهند. به نظر می‌رسد هدف اصلی این حملات، تحت فشار قرار دادن وزیر علوم و جلوگیری از هرگونه تغییر در سیاست‌های جذب هیئت علمی باشد که سال‌هاست توسط شورای عالی انقلاب فرهنگی تعیین می‌شود. در هفته‌های اخیر نیز برخی نمایندگان مجلس از طرح سؤال از وزیر علوم خبر داده‌اند که می‌تواند به استیضاح او منجر شود.
از سوی دیگر، تحلیلگران مسائل آموزش عالی معتقدند که ادامه این تنش‌ها می‌تواند به مهاجرت بیشتر نخبگان و کاهش کیفیت علمی دانشگاه‌ها منجر شود. تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که هرگاه بحث‌های سیاسی بر فضای دانشگاه سایه افکنده، فرصت‌های علمی و پژوهشی برای اساتید و دانشجویان کاهش یافته است. اکنون پرسش اصلی این است که آیا دولت پزشکیان تسلیم این فشارها خواهد شد یا برای حفظ استقلال دانشگاه و اجرای وعده‌های انتخاباتی خود ایستادگی می‌کند. پاسخ به این پرسش نه تنها سرنوشت وزارت علوم، بلکه آینده رابطه دولت با نهادهای نظارتی و رسانه‌های وابسته به آنها را مشخص خواهد کرد. در هر صورت، آنچه مسلم است اینکه دانشگاه‌ها به عنوان کانون تولید علم و تربیت نیروی انسانی، نیازمند آرامش و ثبات هستند و هرگونه افراط و تفریط در این زمینه می‌تواند به زیان منافع ملی تمام شود.
در حال بارگذاری نظرات...