اعتراض‌های فرانسه؛ زلزله‌ای که می‌تواند کاخ الیزه را بلرزاند
به گزارش تیترستان؛ اعتراض‌های گسترده در فرانسه که از یک حادثه کوچک در یک مدرسه آغاز شد، به سرعت به بحرانی فراگیر تبدیل شده و شهرهای بزرگ این کشور از جمله پاریس، مارسی و لیون را در برگرفته است. منوچهر متکی، نماینده مجلس شورای اسلامی، در گفت‌وگوی ویژه خبری با اشاره به ریشه‌های این اعتراضات گفت که نارضایتی‌های اجتماعی در فرانسه نتیجه سال‌ها سیاست‌های ناکارآمد و بی‌توجهی به مطالبات اقشار مختلف جامعه است. وی تأکید کرد که این اعتراضات تنها به مسائل اقتصادی محدود نمی‌شود و ابعاد سیاسی و اجتماعی گسترده‌ای دارد که می‌تواند آینده سیاسی امانوئل مکرون و حزبش را به خطر بیندازد. متکی همچنین به زمینه‌های تاریخی این نارضایتی‌ها اشاره کرد و گفت که فرانسه مدعی آزادی و برابری، امروز با واقعیتی تلخ از شکاف عمیق بین جامعه و ساختار سیاسی روبرو شده است.
ریشه‌های اعتراضات؛ از بحران اقتصادی تا بن‌بست سیاسی
متکی در تحلیل ریشه‌های اعتراضات فرانسه به سخنان مکرون در حدود پنج سال پیش اشاره کرد که خود او اذعان کرده بود سازوکارهای حکمرانی غرب به بن‌بست رسیده است. وی گفت: «مکرون در سمینار سفرای فرانسه اعلام کرد که با روش‌های فعلی نمی‌توانیم ادامه دهیم و به آخر خط رسیده‌ایم.» این اظهارات نشان‌دهنده عقب‌گرد اروپا پس از پایان جنگ سرد است، زمانی که اروپا نقش فعالی در مسائل بین‌المللی داشت اما به تدریج تحت سیطره آمریکا قرار گرفت و تأثیرگذاری خود را از دست داد. متکی افزود که این بی‌اثری از سطح بین‌المللی به سطح ملی کشیده شده و اکنون فرانسه به عنوان مهد رنسانس، برای نسل جوان خود حرفی برای گفتن ندارد.
وی با اشاره به جرقه اولیه اعتراضات در مدارس، گفت: «از یک حادثه کوچک در یک مدرسه شروع شد و به سرعت به ۱۶ مدرسه دیگر گسترش یافت.» مشکلات آموزشی مانند کمبود معلم، تراکم دانش‌آموزان در کلاس‌ها و کمبود تجهیزات، زمینه‌ساز این اعتراضات بود. اما به زودی اتحادیه‌ها، کنفدراسیون‌ها و جلیقه‌زردها که سابقه دو سال اعتراض داشتند به آن پیوستند و صدها هزار نفر از جوانان، دانشجویان و کارگران به خیابان‌ها آمدند. متکی افزایش قیمت گاز در اروپا تا ۱۴۰ درصد و فشار هزینه‌های زندگی را از عوامل تشدیدکننده این بحران دانست و گفت: «مردم ابتدا در حومه پاریس و سپس در خود پاریس و شهرهای دیگر دست به اعتراض زدند.»
برخورد خشونت‌آمیز دولت و انتخابات پیش رو
نماینده مجلس شورای اسلامی با انتقاد از برخورد قهرآمیز پلیس فرانسه با معترضان گفت: «پلیس از گاز اشک‌آور و باتوم استفاده می‌کند و حتی شهردار یکی از مناطق کوچک نیز به صف معترضان پیوسته است.» این همراهی نشان‌دهنده فراگیری اعتراضات و امکان گسترش بیشتر آن است. سازمان ملل نیز نسبت به برخورد خشونت‌آمیز با مردم هشدار داده است. متکی با اشاره به نزدیکی انتخابات ریاست‌جمهوری فرانسه در سال ۲۰۲۷، گفت: «دولت مکرون با ورود احزاب چپ و تندرو به کارزار انتخاباتی، عملاً در بدترین نوع کمپین انتخاباتی قرار گرفته است که از خیابان‌ها آغاز شده و این می‌تواند به شکست حزب او منجر شود.»
وی همچنین به تناقض رفتار رسانه‌های غربی اشاره کرد و پرسید: «اگر چنین برخوردی در تهران رخ می‌داد، رسانه‌های خارجی چه واکنشی نشان می‌دادند؟» متکی تأکید کرد که رهبران اروپایی در قبال اعتراضات در ایران موضع‌گیری‌های تندی می‌کنند اما در قبال حوادث مشابه در کشور خود سکوت اختیار کرده‌اند. وی افزود: «این دوگانگی برای حکمرانی فرانسه دو نگرانی ایجاد کرده است: اول نگرانی از شکست انتخاباتی مکرون و دوم نگرانی از اوج‌گیری اعتراضات که می‌تواند کل ساختار حکمرانی فرانسه را دچار مشکل کند.»
پیامدهای آینده؛ فراتر از یک تغییر سیاسی
متکی با اشاره به افول تمدن غرب گفت: «غرب با بیش از ۱۰۰ میلیون قربانی در جنگ‌های تاریخ، امروز با بحران هویت مواجه است.» وی سازمان ملل و نهادهای بین‌المللی را ابزارهایی برای تحمیل مدل حکمرانی لیبرال دموکراسی دانست که اکنون آمریکا خود از آنها خارج می‌شود زیرا دیگر به نفعش نیست. متکی افزود: «اروپا روزی دارای رهبران بزرگی مانند دوگل، میتران، کهل و تاچر بود که در منطقه نقش‌آفرین بودند، اما امروز کوتوله‌ها بر اروپا حکمرانی می‌کنند.» این افول رهبری، توانایی اروپا برای متقاعد کردن مردم خود را از بین برده است.
وی در پایان با تأکید بر اینکه اعتراضات فرانسه فراتر از یک تغییر سیاسی ساده است، گفت: «مردم اروپا دیگر به وعده‌های حکمرانی لیبرال دموکراسی اعتماد ندارند و این بحران می‌تواند به بازتعریف هویت اروپا منجر شود.» متکی همچنین به اعتراضات مشابه در بلژیک و ایتالیا اشاره کرد و گفت که اگر مشکلات انرژی و گرانی در فرانسه برجسته‌تر شود، به راحتی به دیگر کشورهای اروپایی سرایت خواهد کرد. به گفته وی، سیاست ریاضتی دولت فرانسه در چنین شرایطی می‌تواند آتش اعتراضات را شعله‌ورتر کند و زمینه حرکت‌های اعتراضی علیه دولت‌های اروپایی را فراهم آورد. در نهایت، به نظر می‌رسد آنچه امروز در خیابان‌های فرانسه می‌گذرد، نه یک اعتراض مقطعی، بلکه نشانه‌ای از بحران عمیق‌تر در ساختار حکمرانی غرب است که می‌تواند آینده سیاسی این قاره را دستخوش تحولات غیرقابل پیش‌بینی کند.
در حال بارگذاری نظرات...