واکنش تند روزنامه جمهوری اسلامی به یک اظهارنظر جنجالی؛ توصیهای که بوی هشدار جدی میدهد!

به گزارش تیترستان؛ روزنامه جمهوری اسلامی در شماره اخیر خود با انتشار یادداشتی تند و انتقادی، به اظهارات اخیر حجتالاسلام احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد، واکنش نشان داد و از او خواست تا از بیان مواضعی که به گفته این روزنامه موجب فاصله گرفتن مردم از روحانیت و نظام میشود، خودداری کند. این روزنامه با اشاره به اینکه برخی روحانیون تحلیل درستی از مسائل کشور ندارند، تأکید کرد که ادامه چنین اظهارنظرهایی به اعتبار حوزههای علمیه و روحانیت اصیل ضربه میزند. انتقاد اصلی روزنامه جمهوری اسلامی به اظهارنظر اخیر علمالهدی درباره «به بنبست رسیدن دیپلماسی» است؛ موضعی که به باور این روزنامه، با تأیید همه ارکان حاکمیت بر خلاف مصلحت کشور و منافع ملی است. این یادداشت در حالی منتشر میشود که بحثهای سیاسی در کشور بر سر ادامه یا توقف مذاکرات و تعامل با جهان همچنان داغ است و هر اظهارنظری در این زمینه بازتاب گستردهای مییابد.
انتقاد تند از اظهارنظر جنجالی؛ دیپلماسی که به بنبست خورد یا تحلیل که به بنبست رسید؟
روزنامه جمهوری اسلامی در بخشی از یادداشت خود با لحنی تند و کنایهآمیز نوشت: «چرا باید یک روحانی از به بنبست رسیدن دیپلماسی که به تأیید همه ارکان حاکمیت رسیده است اظهار خوشبختی نماید؟» این پرسش rhetorical، نشاندهنده عمق اختلاف نظر میان این روزنامه و امام جمعه مشهد است. روزنامه جمهوری اسلامی که خود از رسانههای نزدیک به نهادهای حاکمیتی محسوب میشود، در ادامه تأکید کرد که «امروز دیپلماسی و تعامل و ارتباط با جهان برای احقاق حقوق ملتها، یکی از اصول بدیهی نظام حکمرانی خوب محسوب میگردد.» این جمله به وضوح نشان میدهد که این روزنامه، برخلاف علمالهدی، دیپلماسی را نه یک گزینه لوکس بلکه یک ضرورت برای پیشبرد منافع ملی میداند. اظهارنظر علمالهدی که پیش از این در رسانهها بازتاب یافته بود، واکنشهای متفاوتی را برانگیخته و حالا روزنامه جمهوری اسلامی به عنوان یکی از تریبونهای رسمی، به صراحت از آن انتقاد کرده است.
این روزنامه در ادامه با اشاره به پیامدهای منفی چنین اظهارنظرهایی هشدار داد که «بدون تردید بیان این مواضع و نظرات از تریبونهای مختلف هر روز فاصله روحانیت را با اقشار مردم بخصوص نسل نوجوان و جوان و دانشگاهی بیشتر خواهد نمود.» این جمله نشان میدهد که نگرانی اصلی روزنامه جمهوری اسلامی، نه فقط اختلاف نظر سیاسی، بلکه کاهش سرمایه اجتماعی روحانیت در میان نسلهای جدید است. روزنامه جمهوری اسلامی همچنین تأکید کرد که این نوع اظهارنظرها «بر شان و منزلت روحانیت اصیل و متعهد و جایگاه حوزههای علمیه خدشه جدی وارد میکند.» به عبارت دیگر، این روزنامه معتقد است که علمالهدی با مواضع خود، به جای تقویت جایگاه روحانیت، به تضعیف آن کمک میکند و این مسئله میتواند در بلندمدت به زیان کل نظام باشد.
توصیه صمیمانه یا هشدار جدی؟ درخواست برای بازنگری در رفتار تریبونداران
روزنامه جمهوری اسلامی در بخش دیگری از یادداشت خود، با لحنی که ظاهراً صمیمانه اما در باطن هشداردهنده است، خطاب به روحانیونی که «در مناطق و استانها و نهادهای مختلف رسمی و مردمی دارای تریبون هستند» نوشت: «صمیمانه برای حفظ جایگاه حوزه و روحانیت به این عزیزان توصیه میکنیم در بیان نظرات و دیدگاههای خود در ارتباط با مسائل روز و رفع مشکلات ملت و نجات کشور از شرایط فعلی، صرفاً مصلحت و منافع کلان کشور را لحاظ نموده و از منیتهای جناحی که برای مردم خسارتآفرین خواهد بود، اکیداً خودداری نمایند.» این توصیه در واقع یک اولتیماتوم نرم است؛ روزنامه جمهوری اسلامی از این روحانیون میخواهد که منافع ملی را بر اختلافات جناحی و مواضع شخصی ترجیح دهند. عبارت «منیتهای جناحی» به طور ضمنی اشاره به این دارد که برخی اظهارنظرها نه بر اساس تحلیل کارشناسی، بلکه بر پایه رقابتهای سیاسی و جناحی صورت میگیرد.
این روزنامه در ادامه با صراحتی کمسابقه تأکید کرد: «در غیر این صورت میتوانند مسئولیتهای محوله و تریبونهای رسمی در اختیار را رها کرده و بیش از این موجب ایجاد دافعه در بین اقشار مختلف مردم نسبت به خدا و دین و نظام نگردند.» این جمله در واقع یک تهدید پوشیده است؛ به این معنا که اگر روحانیون به توصیههای این روزنامه عمل نکنند، بهتر است از تریبونهای خود کنار بروند تا آسیب بیشتری به دین و نظام وارد نشود. این لحن نشان میدهد که روزنامه جمهوری اسلامی، مسئله را بسیار جدی گرفته و آن را نه یک اختلاف نظر ساده، بلکه تهدیدی برای مشروعیت و مقبولیت نظام میداند. به عبارت دیگر، این روزنامه معتقد است که ادامه چنین اظهارنظرهایی میتواند به افزایش دافعه (فاصله و بیزاری) مردم از دین و نظام منجر شود و این دقیقاً همان چیزی است که باید از آن پرهیز کرد.
پیشینه اختلافها و پیامدهای آینده؛ چرا این هشدار مهم است؟
این نخستین بار نیست که اظهارات حجتالاسلام احمد علمالهدی، امام جمعه مشهد، با واکنش انتقادی رسانههای نزدیک به حاکمیت مواجه میشود. او پیش از این نیز در موضوعات مختلف از جمله مسائل فرهنگی، اجتماعی و سیاسی مواضعی گرفته که گاه جنجالآفرین بوده است. اما انتقاد روزنامه جمهوری اسلامی به عنوان یک روزنامه رسمی و باسابقه، نشاندهنده عمق اختلاف نظر درون حاکمیت درباره نحوه تعامل با جهان و نقش روحانیت در جامعه است. روزنامه جمهوری اسلامی که خود را حامی «روحانیت اصیل و متعهد» معرفی میکند، در این یادداشت تلاش کرده است تا مرز میان روحانیت مردمی و روحانیتی که با مواضع خود فاصله ایجاد میکند را مشخص کند. این روزنامه با اشاره به «نسل نوجوان و جوان و دانشگاهی» به عنوان گروههایی که بیشترین آسیب را از این اظهارنظرها میبینند، نشان میدهد که نگرانی اصلیاش از دست رفتن نسل جوان است؛ نسلی که در سالهای اخیر به دلیل مشکلات اقتصادی و اجتماعی، فاصلهاش با نهادهای دینی و رسمی بیشتر شده است.
از سوی دیگر، این یادداشت را میتوان در چارچوب بحثهای جاری درباره آینده دیپلماسی و مذاکرات هستهای تحلیل کرد. علمالهدی پیش از این گفته بود که «خوشبختانه میانجیگریها برای دیپلماسی به بنبست رسیده است»؛ اظهارنظری که با موضع رسمی دولت و سایر ارکان حاکمیت که بر ادامه مذاکرات تأکید دارند، همخوانی ندارد. روزنامه جمهوری اسلامی با انتقاد از این موضع، در واقع از سیاست تعامل با جهان دفاع کرده و آن را «یکی از اصول بدیهی نظام حکمرانی خوب» دانسته است. این موضعگیری نشان میدهد که در درون حاکمیت، هنوز بر سر نحوه تعامل با جهان اتفاق نظر کامل وجود ندارد و هر از چند گاهی این اختلافات به صورت علنی بروز میکند. پیامد آینده اینگونه اظهارنظرها میتواند تشدید شکاف میان نهادهای رسمی و مردم باشد؛ موضوعی که روزنامه جمهوری اسلامی هشدار داده است اگر ادامه یابد، نه تنها به جایگاه روحانیت، بلکه به کل نظام آسیب خواهد زد. بنابراین، این یادداشت را میتوان تلاشی برای مهار این شکاف و بازگرداندن روحانیون به مسیر «مصلحت کلان کشور» تفسیر کرد.
در حال بارگذاری نظرات...