نتانیاهو پشت پرده چه میبیند؟ آمادهباش برای اقدامی که هنوز رونمایی نشده!

به گزارش تیترستان؛ بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر رژیم صهیونیستی، در اظهاراتی که روز یکشنبه منتشر شد، با تأکید بر اهمیت «ضربه اول» در جنگهای آینده گفت که حمله پیشدستانه میتواند مزیت بزرگی ایجاد کند و به همین دلیل باید برای چنین اقدامی آماده باشیم. این سخنان در حالی بیان میشود که تنشهای منطقهای بر سر برنامه هستهای ایران و تحولات غزه همچنان بالا گرفته و مقامات اسرائیلی بارها از احتمال اقدام نظامی علیه تأسیسات هستهای ایران سخن گفتهاند. نتانیاهو بدون اشاره به کشور یا گروه خاصی، بر ضرورت آمادگی دائمی ارتش و نهادهای امنیتی برای سناریوهای پیشدستانه تأکید کرد و آن را بخشی از راهبرد بازدارندگی اسرائیل دانست. این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که کابینه امنیتی اسرائیل در هفتههای اخیر چندین جلسه فوقالعاده برای بررسی تحولات امنیتی برگزار کرده است. ناظران معتقدند این سخنان میتواند پیامی به واشنگتن و همپیمانان اروپایی باشد تا از اقدام نظامی احتمالی حمایت کنند یا حداقل مخالفت علنی نکنند.
آمادهباش برای ضربه اول؛ راهبرد جدید یا تاکتیک انتخاباتی؟
نتانیاهو در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به تجربه جنگهای گذشته گفت که «در جنگ، کسی که اول ضربه بزند، برنده است» و افزود که اسرائیل نمیتواند منتظر بماند تا دشمنانش ابتکار عمل را به دست بگیرند. او تأکید کرد که ارتش اسرائیل باید توانایی اجرای عملیات پیشدستانه در هر نقطه از خاورمیانه را داشته باشد و برای این کار نیاز به تجهیزات و اطلاعات دقیق است. این اظهارات در حالی است که برخی کارشناسان نظامی اسرائیلی هشدار میدهند که حمله پیشدستانه به تأسیسات هستهای ایران به دلیل عمق زیاد و پراکندگی سایتها، بسیار پیچیده و پرهزینه خواهد بود. از سوی دیگر، منتقدان نتانیاهو او را متهم میکنند که با طرح چنین موضوعاتی سعی دارد افکار عمومی را از بحرانهای داخلی از جمله پروندههای فساد و اعتراضات خیابانی منحرف کند. در همین رابطه، یائیر لاپید، رهبر اپوزیسیون اسرائیل، پیشتر گفته بود که نتانیاهو حتی سند امنیتی خود را با هوش مصنوعی نوشته است و این نشاندهنده بیاعتباری اوست.
برخی تحلیلگران سیاسی نیز معتقدند که این سخنان در آستانه انتخابات سراسری اسرائیل و در شرایطی که نتانیاهو در نظرسنجیها موقعیت شکنندهای دارد، میتواند نوعی مانور انتخاباتی باشد. به باور آنها، نتانیاهو با بزرگنمایی تهدیدها تلاش میکند خود را تنها رهبر قادر به تأمین امنیت اسرائیل معرفی کند و رقبای سیاسی خود را در موضع ضعف قرار دهد. این در حالی است که مقامات پیشین امنیتی اسرائیل، از جمله بنی گانتس، بارها هشدار دادهاند که تصمیمگیریهای نظامی نباید تحت تأثیر ملاحظات سیاسی قرار گیرد. با این حال، نتانیاهو در سخنان اخیر خود مستقیماً به انتخابات اشارهای نکرد و تنها بر ضرورت آمادگی ارتش تأکید کرد.
واکنشها و تحلیلها؛ از نگرانی بینالمللی تا انتقاد داخلی
اظهارات نتانیاهو با واکنشهای متفاوتی در سطح بینالمللی و داخلی روبهرو شده است. سخنگوی وزارت خارجه ایران در واکنش به این سخنان، آن را «یاوهگویی» و «نمایش قدرت پوشالی» خواند و تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران هیچ تهدیدی برای امنیت منطقه نیست و برنامه هستهایاش کاملاً صلحآمیز است. از سوی دیگر، مقامات آمریکایی بدون تأیید مستقیم سخنان نتانیاهو، بار دیگر بر حق اسرائیل برای دفاع از خود تأکید کرده و خواستار خویشتنداری شدند. اتحادیه اروپا نیز نگرانی خود را از تشدید تنشها در خاورمیانه اعلام کرد و از طرفها خواست از اقدامات یکجانبه که میتواند به درگیری منجر شود، پرهیز کنند. در داخل اسرائیل، برخی فرماندهان ارشد ارتش که نامشان فاش نشده، به رسانههای عبری زبان گفتهاند که ارتش برای هر سناریویی آماده است اما تصمیمگیری درباره حمله پیشدستانه باید بر اساس ارزیابی دقیق اطلاعاتی و نه ملاحظات سیاسی باشد.
کارشناسان مسائل امنیتی نیز هشدار میدهند که هرگونه حمله پیشدستانه به تأسیسات هستهای ایران میتواند به یک جنگ تمامعیار منطقهای منجر شود که اسرائیل را با موشکهای دقیق حزبالله و گروههای مقاومت روبهرو کند. آنها یادآوری میکنند که در جنگ ۳۳ روزه سال ۲۰۰۶، حزبالله توانست با موشکهای خود بخشهای وسیعی از شمال اسرائیل را هدف قرار دهد و اکنون با گذشت نزدیک به دو دهه، زرادخانه این گروه بسیار پیشرفتهتر شده است. همچنین، برخی رسانههای اسرائیلی گزارش دادهاند که در جلسات اخیر کابینه امنیتی،分歧 نظرهایی جدی درباره زمانبندی و پیامدهای هرگونه اقدام نظامی وجود داشته است. به نوشته این رسانهها، نتانیاهو خواستار تسریع در آمادهسازیهاست در حالی که وزرای کابینه خواستار بررسی دقیقتر تبعات اقتصادی و دیپلماتیک چنین اقدامی هستند.
پیشینه و پیامدهای احتمالی؛ چرا این سخنان اهمیت دارد؟
نتانیاهو از سالها پیش بارها تهدید به اقدام نظامی علیه برنامه هستهای ایران کرده اما تاکنون به دلیل مخالفت آمریکا و پیچیدگیهای نظامی، از این کار بازمانده است. در سال ۲۰۱۲، او در مجمع عمومی سازمان ملل با نمایش یک نقاشی از بمب، خط قرمز خود را برای ایران تعیین کرد اما هرگز نتوانست حمایت بینالمللی برای حمله را جلب کند. اکنون با بازگشت دونالد ترامپ به کاخ سفید و افزایش فشار حداکثری بر ایران، نتانیاهو فرصت را برای پیشبرد اهداف خود مناسبتر میبیند. با این حال، ترامپ در دوره اول ریاستجمهوری خود نیز از حمله اسرائیل به ایران جلوگیری کرد و ترجیح داد از ابزارهای دیپلماتیک و تحریم استفاده کند. به نظر میرسد که نتانیاهو با طرح دوباره آمادگی برای حمله پیشدستانه، میخواهد واشنگتن را تحت فشار قرار دهد تا در صورت شکست مذاکرات هستهای، چراغ سبز نظامی نشان دهد.
از سوی دیگر، این سخنان میتواند بر بازارهای انرژی و امنیت کشتیرانی در خلیج فارس تأثیر بگذارد. هرگونه تنش نظامی در منطقه، قیمت نفت را به شدت افزایش خواهد داد و اقتصاد جهانی را تحت تأثیر قرار میدهد. همچنین، کشورهای حاشیه خلیج فارس که در سالهای اخیر روابط خود را با اسرائیل عادیسازی کردهاند، نگرانند که ماجراجویی نظامی نتانیاهو ثبات منطقه را بر هم بزند و سرمایهگذاریهای آنها را به خطر بیندازد. در نهایت، به نظر میرسد که نتانیاهو با این اظهارات درصدد است تا هم افکار عمومی داخلی را به سمت خود جلب کند و هم فشار بر ایران را افزایش دهد، اما باید دید که آیا این بار نیز مانند گذشته، تهدیدها در حد حرف باقی میماند یا اینکه منطقه در آستانه تحولی خطرناک قرار دارد.
در حال بارگذاری نظرات...