همسایه شرقی چه نقشه‌ای برای گردشگران ایرانی دارد؟ نشستی که مسیر سفرهای دو کشور را تغییر می‌دهد
به گزارش تیترستان؛ در روزهای اخیر نشست هم‌اندیشی توسعه تعاملات گردشگری میان ایران و پاکستان با حضور انوشیروان محسنی بندپی، معاون گردشگری کشور، عمران احمد صدیقی سفیر پاکستان در تهران، کاشف علی دبیر سوم، سرحد جبیل رایزن سفارت و مهدی شجاعی مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی در محل معاونت گردشگری برگزار شد. این نشست در حالی برگزار شد که دو کشور با تکیه بر اشتراکات فرهنگی، تاریخی و دینی خود درصدد هستند تا مناسبات گردشگری را از حالت سنتی خارج کرده و به سطحی راهبردی ارتقا دهند. معاون گردشگری در این دیدار ضمن خوشامدگویی به هیأت دیپلماتیک پاکستان، از میانجی‌گری و مواضع سازنده اسلام‌آباد در تحولات اخیر قدردانی کرد و با اشاره به دیدار اخیر سفیر پاکستان با وزیر کشور، بر اراده جدی دو طرف برای برداشتن موانع و شکوفایی ظرفیت‌های گردشگری تأکید نمود. به نظر می‌رسد این نشست نقطه عطفی در روابط گردشگری دو همسایه باشد که تا پیش از این بیشتر بر سفرهای زیارتی متمرکز بود.
ریشه‌های عمیق تمدنی؛ از تخت‌جمشید تا متون اردو
عمران احمد صدیقی، سفیر پاکستان در تهران، در این نشست با اشاره به پیوندهای ناگسستنی تاریخی، زبانی و دینی میان دو ملت—به‌ویژه اشتراک اقوام بلوچ، فارس‌زبان و پشتون—گفت: مردم پاکستان آشنایی عمیقی با مفاخر ایران همچون تخت‌جمشید، پاسارگاد، حافظ و سعدی دارند، اما متأسفانه در جامعه ایران شناخت کمتری از تاریخ و ادبیات غنی پاکستان و متون شعر زبان اردو وجود دارد. وی این خلأ را فرصتی برای برنامه‌ریزی معاونت گردشگری دانست تا با اطلاع‌رسانی مناسب، درهای جدیدی به روی گردشگران دو کشور گشوده شود. سفیر پاکستان همچنین تصریح کرد که گردشگران پاکستانی فراتر از سفر زیارتی به مشهد، قم و زیارتگاه‌هایی چون آستان قدس رضوی، شاه عبدالعظیم (ع)، بی‌بی شهربانو و حتی آرامگاه امام محمد غزالی در توس، به دنبال بهره‌مندی از ظرفیت‌های طبیعی پاکستان مانند کوه‌های سرسخت برای تورهای کوهنوردی و همچنین زیرساخت‌های پیشرفته گردشگری سلامت در ایران از جمله بیمارستان‌ها و دهکده سلامت اصفهان هستند. این اظهارات نشان می‌دهد که پاکستان نه تنها به دنبال گسترش گردشگری مذهبی، بلکه به دنبال تنوع‌بخشی به انگیزه‌های سفر شهروندانش به ایران است.
سفیر پاکستان در ادامه پیشنهاد داد با توجه به جذابیت و محتوای فاخر سریال‌های پاکستانی، تبادل رسانه‌ای و نمایشی میان دو کشور جایگزین محصولات مشابه منطقه‌ای شود. این پیشنهاد می‌تواند به عنوان یک راهکار فرهنگی برای تقویت شناخت متقابل و افزایش انگیزه سفر عمل کند. در واقع، گردشگری تنها به جاذبه‌های فیزیکی محدود نمی‌شود و رسانه‌ها و محصولات فرهنگی می‌توانند نقش مهمی در جذب گردشگر داشته باشند. از سوی دیگر، تأکید سفیر پاکستان بر اشتراکات قومی و زبانی، به ویژه حضور اقوام بلوچ در دو طرف مرز، می‌تواند به عنوان پایه‌ای برای توسعه گردشگری مرزی و فرهنگی مورد توجه قرار گیرد. این رویکرد می‌تواند به ایجاد مسیرهای جدید گردشگری در مناطق مرزی و تقویت اقتصاد جوامع محلی کمک کند.
نقشه راه پروازی، تسهیل روادید و فعال‌سازی ظرفیت‌های مرزی
بررسی اسناد راهبردی و سوابق همکاری‌های دوجانبه در این نشست نشان داد که مناسبات گردشگری دو همسایه اکنون با تکیه بر زیرساخت‌های ملموس‌تر دنبال می‌شود. در حوزه پیوندهای هوایی، هم‌اکنون هشت پرواز منظم هفتگی از مبدأ تهران و مشهد به مقاصد اسلام‌آباد، لاهور و کراچی توسط ایرلاین‌های ایرانی برقرار است و طرفین بر توسعه مسیرهای منظم و مقرون‌به‌صرفه در خطوط هوایی، زمینی، ریلی و دریایی تأکید دارند. این در حالی است که در بخش دیپلماسی کنسولی، با وجود الزام اخذ روادید، سیاست‌های نوینی برای تسهیل ویزای گروهی از مسیر دفاتر مسافرتی معتبر و با هماهنگی دستگاه دیپلماسی به اجرا درآمده است. با توجه به سکونت بیش از ۸۰ هزار شهروند ایرانی در پاکستان و تقاضای فزاینده سفر، این اقدام می‌تواند گامی گره‌گشا در تبادلات دو ملت به شمار رود. در همین راستا، استان‌های خراسان رضوی، سیستان و بلوچستان و خراسان جنوبی به‌عنوان کانون‌های راهبردی میزبانی و ورود گردشگران پاکستانی تعیین شدند تا ضمن ساماندهی ترددهای زمینی، زمینه برای سرمایه‌گذاری‌های مشترک در زیرساخت‌های مناطق مرزی و مقاصد مذهبی هموار گردد.
این رویکرد در امتداد اسناد پیشین همکاری، حضور موفق در رویدادهایی نظیر ITF ۲۰۲۵ و تعاملات تخصصی در سازمان‌های منطقه‌ای نظیر اکو، نویدبخش جهش در روابط سیاحتی دو کشور است. به نظر می‌رسد با توجه به موقعیت جغرافیایی ایران به عنوان پل ارتباطی بین پاکستان و کشورهای غربی، توسعه زیرساخت‌های حمل‌ونقل می‌تواند به افزایش تبادل گردشگر و رونق اقتصادی در مناطق مرزی منجر شود. همچنین، تسهیل روادید گروهی می‌تواند به کاهش بروکراسی اداری و افزایش انگیزه سفر برای گردشگران پاکستانی کمک کند. در این میان، استان سیستان و بلوچستان به دلیل اشتراکات فرهنگی و زبانی با ایالت بلوچستان پاکستان، می‌تواند به عنوان دروازه اصلی ورود گردشگران پاکستانی به ایران تبدیل شود و از این رهگذر، فرصت‌های شغلی جدیدی برای ساکنان منطقه ایجاد گردد.
برنامه‌های در دست اقدام؛ از فم‌تور تا گردشگری سلامت
در بخش دیگری از این نشست، مهدی شجاعی، مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی، با تبیین آخرین اقدامات اجرایی و اسناد در دست پیگیری دفتر بازاریابی، نقشه راه عملیاتی همکاری‌های گردشگری دو کشور را تشریح کرد. وی گفت: در راستای ساماندهی اصولی جریان ورود گردشگران و اتکا به ظرفیت بخش خصوصی مجرب، فهرست مشخصات دفاتر خدمات سیاحتی و گردشگری ایرانی واجد شرایط برای هماهنگی نهایی در اختیار وزارت امور خارجه قرار گرفته است. همچنین به‌منظور بازگشایی پنل صدور روادید و ملاک عمل قرار گرفتن سازوکارهای اجرایی، ۲۶ دفتر از استان‌های هدف شامل تهران، ایلام، خراسان رضوی و جنوبی، کرمانشاه و گلستان معرفی شده‌اند و قرارداد همکاری منسجم با انجمن صنفی دفاتر خدمات مسافرت هوایی و جهانگردی ایران جهت نظارت‌پذیر کردن این فرایند در حال انعقاد است. مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی با تأکید بر لزوم هم‌افزایی همه‌جانبه برای تحقق توافقات فی‌مابین افزود: به‌منظور فعال‌سازی ظرفیت‌های بازاریابی نوین، خواستار تسریع در ارسال فهرست رسمی توراپراتورهای معتبر پاکستانی و همچنین اسامی و مشخصات اینفلوئنسرهای تخصصی گردشگری آن کشور هستیم تا بتوانیم با تداوم تجربه موفق میزبانی از فعالان رسانه‌ای پاکستان در سال‌های گذشته (از جمله حضور ۷ اینفلوئنسر با ۳۰۰ هزار بازدید در سال ۱۴۰۳ و ۲ اینفلوئنسر در سال ۱۴۰۴)، برنامه‌ریزی فم‌تورها و تولید محتوای هدفمند را وارد فاز جدیدی کنیم.
محسنی بندپی، معاون گردشگری، در پایان با برشمردن مهم‌ترین سرفصل‌های اجرایی مشترک خاطرنشان کرد: توسعه تورهای ترکیبی فرهنگی و تاریخی با تمرکز بر تمدن‌های کهن و مسیرهای جاده ابریشم، تسهیل تردد زائران ترانزیتی پاکستان به عتبات عالیات، اربعین حسینی و مناسک حج، برنامه‌ریزی برای گردشگری اساتید دانشگاه و به‌ویژه اساتید برجسته زبان فارسی، توسعه گردشگری سلامت با اتکا به مراکز درمانی مجهز کشور، و بسترسازی برای سرمایه‌گذاری مشترک در زیرساخت‌های نوار مرزی و جوامع محلی هم‌فرهنگ در استان‌های شرقی به‌ویژه بلوچستان، در اولویت اقدامات قرار دارد. این برنامه‌ها نشان می‌دهد که ایران و پاکستان عزم جدی برای گسترش همکاری‌های گردشگری در ابعاد مختلف دارند و با حمایت سفارت و تقویت مسیرهای مواصلاتی ارزان‌قیمت هوایی و زمینی، می‌توان شاهد تحولی ملموس در پیوندهای دو ملت دوست و برادر بود. در مجموع، این نشست می‌تواند سرآغاز فصل جدیدی در روابط گردشگری دو کشور باشد که نه تنها به افزایش تبادل گردشگر، بلکه به تعمیق روابط فرهنگی و اقتصادی نیز کمک شایانی کند.
در حال بارگذاری نظرات...