آخرین اخبار
همشهری آنلاین جهان ۱۴۰۵/۰۷/۲۷

نتانیاهو یک جمله کلیدی گفت؛ آیا بن‌گویر از کابینه حذف می‌شود؟

نتانیاهو یک جمله کلیدی گفت؛ آیا بن‌گویر از کابینه حذف می‌شود؟

به گزارش تیترستان؛ در آستانه انتخابات سرنوشت‌ساز ۲۷ اکتبر (۵ آبان) در اسرائیل، بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر این رژیم، به ادعاهای جنجالی ایتامار بن‌گویر، وزیر افراطی امنیت داخلی، مبنی بر کنار گذاشته شدنش از کابینه آینده واکنش نشان داد و تأکید کرد که بن‌گویر در صورت تشکیل دولت بعدی همچنان یکی از وزیران ارشد خواهد بود. این اظهارنظر در حالی مطرح می‌شود که تنش‌های سیاسی درون اردوگاه راست‌گرا و احزاب مذهبی به شدت افزایش یافته و هر طرف سعی دارد سهم خود را از قدرت آینده تثبیت کند. بن‌گویر پیش‌تر مدعی شده بود که دفتر نتانیاهو به کشورهای عضو اتحادیه اروپا اطمینان داده است که او در کابینه بعدی حضور نخواهد داشت، ادعایی که حزب لیکود آن را «فضاسازی سیاسی کذب» خوانده و رد کرده است. نتانیاهو با رد صریح این موضوع، سعی دارد هم چهره خود را به عنوان رهبری که به متحدانش وفادار است حفظ کند و هم از ریزش آرای راست افراطی در آستانه انتخابات جلوگیری کند. اما در عین حال، او پیش‌تر اعلام کرده بود که بن‌گویر در کابینه آینده سمت‌های وزارت جنگ یا امنیت داخلی را بر عهده نخواهد گرفت و این دو وزارتخانه کلیدی همچنان در اختیار حزب لیکود باقی خواهند ماند، موضوعی که نشان می‌دهد نتانیاهو به دنبال نوعی توازن ظریف میان حفظ اتحاد سیاسی و مهار تندروی‌های بن‌گویر است. این تناقض ظاهری در مواضع نتانیاهو، بازتابی از پیچیدگی صحنه سیاسی اسرائیل و فشارهای متقابل از سوی احزاب مختلف ائتلاف است که هر یک برای کسب کرسی‌های بیشتر در پارلمان تلاش می‌کنند.

ادعای بن‌گویر و واکنش تند لیکود

ایتامار بن‌گویر، رهبر حزب قدرت یهودی و وزیر امنیت داخلی رژیم صهیونیستی، در روزهای اخیر با طرح این ادعا که دفتر نخست‌وزیر به اروپایی‌ها وعده حذف او از کابینه آینده را داده است، جنجال تازه‌ای در فضای سیاسی اسرائیل به پا کرد. او که به مواضع تندروانه و ضد فلسطینی شهرت دارد، در ماه‌های گذشته بارها نتانیاهو را به باد انتقاد گرفته و او را به دلیل مدیریت جنگ غزه و عدم دستیابی به اهداف اعلام شده تحت فشار قرار داده است. بن‌گویر حتی تهدید کرده بود که در صورت عدم تحقق خواسته‌هایش، حزبش ممکن است از ائتلاف دولت خارج شود، اقدامی که می‌تواند به فروپاشی کابینه نتانیاهو منجر شود. در مقابل، حزب لیکود با انتشار بیانیه‌ای این ادعا را قاطعانه تکذیب کرد و آن را «فضاسازی سیاسی کذب» و تلاشی برای بدنام کردن نخست‌وزیر در آستانه انتخابات خواند. لیکود تأکید کرد که نتانیاهو هیچ تعهدی به کشورهای خارجی درباره ترکیب کابینه آینده نداده و اینگونه ادعاها صرفاً با هدف تضعیف موقعیت نخست‌وزیر در داخل ائتلاف مطرح می‌شود. این تنش علنی میان دو متحد قدیمی، شکاف عمیقی را در جبهه راست‌گرایان اسرائیل آشکار می‌کند؛ جبهه‌ای که تا پیش از این توانسته بود با اتحاد شکننده خود، قدرت را در دست بگیرد اما اکنون در آستانه انتخابات، دچار چنددستگی شده است.

واکنش تند لیکود به ادعای بن‌گویر نشان می‌دهد که رهبری حزب حاکم نگران تأثیر این اتهامات بر افکار عمومی و به ویژه رأی‌دهندگان راست میانه است که ممکن است از ادامه اتحاد با احزاب افراطی خسته شده باشند. از سوی دیگر، بن‌گویر با طرح چنین ادعایی سعی دارد خود را قربانی توطئه‌ای خارجی-داخلی نشان دهد و بدین ترتیب پایگاه رأی خود را که عمدتاً از شهرک‌نشینان تندرو و ملی‌گرایان افراطی تشکیل شده، تحکیم کند. او به خوبی می‌داند که در فضای سیاسی متشنج اسرائیل، ادعای توطئه علیه خودش می‌تواند به افزایش محبوبیتش در میان حامیانش منجر شود. این بازی دوگانه، نتانیاهو را در موقعیت دشواری قرار داده است؛ زیرا از یک سو نمی‌خواهد بن‌گویر را به طور کامل از دست بدهد و از سوی دیگر، نگران است که تندروی‌های او به وجهه بین‌المللی اسرائیل آسیب بیشتری بزند و روابط با متحدان غربی را پیچیده‌تر کند.

موضع مبهم نتانیاهو درباره وزارتخانه‌های کلیدی

نتانیاهو در اظهارات اخیر خود تلاش کرد تا میان دو موضع متناقض تعادل برقرار کند: از یک سو تأکید کرد که بن‌گویر در کابینه آینده یک وزیر ارشد خواهد بود، و از سوی دیگر یادآور شد که او وزارت جنگ یا امنیت داخلی را در اختیار نخواهد گرفت. این موضع دوگانه نشان‌دهنده راهبرد پیچیده نتانیاهو برای مدیریت ائتلاف شکننده خود است. او می‌داند که حزب قدرت یهودی به رهبری بن‌گویر یکی از شرکای کلیدی ائتلاف راست است و از دست دادن آن می‌تواند به قیمت از دست رفتن اکثریت پارلمانی تمام شود. بنابراین، با دادن وعده حضور بن‌گویر در کابینه، سعی در حفظ این اتحاد دارد. اما در عین حال، نتانیاهو با رد واگذاری وزارتخانه‌های حساس جنگ و امنیت داخلی به بن‌گویر، نشان می‌دهد که به دنبال مهار تندروی‌های او و جلوگیری از اقدامات یک‌جانبه‌ای است که می‌تواند اسرائیل را در عرصه بین‌المللی بیشتر منزوی کند. این وزارتخانه‌ها به دلیل نقش کلیدی در مدیریت جنگ غزه و کنترل اوضاع امنیتی داخلی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردارند و نتانیاهو نمی‌خواهد کنترل آن‌ها را به فردی بسپارد که به بی‌پروایی و اقدامات تحریک‌آمیز شهرت دارد.

این موضع نتانیاهو با واکنش سرد بن‌گویر و حامیانش مواجه شده است. آن‌ها معتقدند که نخست‌وزیر در حال عقب‌نشینی از تعهدات قبلی خود به ائتلاف راست است و سعی دارد با دور کردن بن‌گویر از وزارتخانه‌های کلیدی، قدرت او را محدود کند. در همین حال، برخی تحلیلگران اسرائیلی بر این باورند که نتانیاهو با این تاکتیک سعی دارد تا هم بن‌گویر را در کابینه نگه دارد و هم از فشارهای بین‌المللی علیه تندروی‌های او بکاهد. به عبارت دیگر، او می‌خواهد بن‌گویر را به عنوان یک وزیر ارشد اما بدون اختیارات اجرایی گسترده در وزارتخانه‌های حساس حفظ کند تا هم ائتلاف را نگه دارد و هم از پیامدهای منفی اقدامات خودسرانه او جلوگیری کند. این راهبرد اما ممکن است در عمل با مقاومت بن‌گویر و حزبش مواجه شود، زیرا آن‌ها به دنبال قدرت واقعی و تأثیرگذاری بر سیاست‌های کلان امنیتی و نظامی هستند.

پیامدهای سیاسی و آینده ائتلاف راست

مناقشه میان نتانیاهو و بن‌گویر در آستانه انتخابات ۲۷ اکتبر، پیامدهای مهمی برای آینده سیاسی اسرائیل دارد. از یک سو، این تنش می‌تواند به تضعیف اردوگاه راست منجر شود و آرای این جبهه را پراکنده کند، امری که ممکن است به نفع احزاب میانه‌رو و یا حتی چپ‌گرا تمام شود. از سوی دیگر، اگر نتانیاهو بتواند این بحران را مدیریت کند و ائتلاف را حفظ نماید، می‌تواند بار دیگر زمام امور را در دست بگیرد. اما تجربه سال‌های اخیر نشان داده است که ائتلاف‌های راست در اسرائیل به دلیل اختلافات ایدئولوژیک و جاه‌طلبی‌های شخصی رهبرانشان، همواره شکننده بوده‌اند و دوام چندانی ندارند. بن‌گویر که خود را نماینده اصلی جریان شهرک‌نشین و راست افراطی می‌داند، بارها نشان داده است که در برابر فشارهای نتانیاهو سر خم نمی‌کند و حاضر است برای رسیدن به اهدافش، حتی به قیمت فروپاشی دولت، ریسک کند. او در ماه‌های گذشته با اقدامات تحریک‌آمیز خود در مسجد الاقصی و تشدید تنش‌ها در کرانه باختری، بحران‌های متعددی را برای کابینه نتانیاهو ایجاد کرده است.

از منظر بین‌المللی نیز، ادامه حضور بن‌گویر در کابینه آینده می‌تواند برای اسرائیل هزینه‌ساز باشد. اتحادیه اروپا و ایالات متحده بارها نگرانی خود را از مواضع افراطی و اقدامات خشونت‌آمیز او ابراز کرده‌اند و احتمالاً با دیدن او در ترکیب کابینه بعدی، فشارهای دیپلماتیک بر تل‌آویو افزایش خواهد یافت. نتانیاهو که خود با پرونده‌های قضایی متعدد و اتهامات فساد مواجه است، به حمایت بن‌گویر و سایر احزاب راست نیاز دارد تا بتواند در برابر فشارهای داخلی و خارجی مقاومت کند. اما این حمایت بهایی دارد و آن، ادامه سیاست‌های تندروانه و شهرک‌سازی است که به انزوای بیشتر اسرائیل در جامعه جهانی می‌انجامد. در مجموع، به نظر می‌رسد که نتانیاهو در دوراهی دشواری قرار گرفته است: یا باید به ائتلاف با بن‌گویر ادامه دهد و هزینه‌های بین‌المللی آن را بپذیرد، یا اینکه به دنبال شرکای جدیدی در پارلمان باشد که این امر نیز با توجه به آرایش سیاسی فعلی، چالش‌برانگیز و غیرقابل پیش‌بینی است. آنچه مسلم است، این است که آینده سیاسی اسرائیل و ترکیب کابینه بعدی، تأثیر مستقیمی بر روند تحولات منطقه‌ای و به ویژه مسئله فلسطین خواهد داشت و چشم‌ها به نتایج انتخابات ۲۷ اکتبر دوخته شده است.

مطالعه در منبع اصلی
اشتراک‌گذاری
نظرات

در حال بارگذاری نظرات...