واکنش تند کییف به یک نشست سهجانبه؛ پشت پرده پیشنهاد پوتین چه بود؟

به گزارش تیترستان؛ آندری سیبیها، وزیر امور خارجه اوکراین، امروز در واکنش به گزارشهای منتشرشده درباره پیشنهاد ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، برای برگزاری نشستی سهجانبه با روسای جمهور آمریکا و چین با موضوع پایان جنگ اوکراین، موضع رسمی کییف را اعلام کرد. این واکنش در حالی صورت میگیرد که رسانههای بینالمللی طی روزهای گذشته از طرح احتمالی کرملین برای گرد هم آوردن رهبران سه کشور قدرتمند جهان به منظور بررسی راهحل بحران اوکراین خبر داده بودند. سیبیها در اظهارات خود تأکید کرد که هرگونه مذاکره درباره سرنوشت اوکراین بدون حضور نمایندگان این کشور در میز گفتوگو، از نظر کییف غیرقابل قبول است. او افزود که اوکراین نه تنها خواستار مشارکت کامل در هرگونه فرایند صلح است، بلکه هرگونه تصمیمگیری در غیاب آن را نقض حاکمیت ملی خود میداند. این موضع قاطع نشاندهنده نگرانی عمیق کییف از احتمال توافق قدرتهای بزرگ بر سر آینده اوکراین بدون در نظر گرفتن خواستههای مردم و دولت این کشور است.
جزئیات پیشنهاد پوتین و واکنش اولیه کییف
بر اساس گزارشهای منتشرشده، ولادیمیر پوتین پیشنهاد کرده است که نشستی سهجانبه با حضور روسای جمهور آمریکا و چین برگزار شود تا درباره پایان جنگ اوکراین گفتوگو کنند. این پیشنهاد در حالی مطرح میشود که در ماههای اخیر فشارهای بینالمللی بر مسکو برای پایان دادن به جنگ افزایش یافته و برخی کشورهای غربی خواستار نقشآفرینی بیشتر چین به عنوان میانجی شدهاند. وزیر امور خارجه اوکراین در واکنش به این گزارشها، آن را تلاشی از سوی روسیه برای مشروعیتبخشی به حضور خود در عرصه دیپلماتیک و انحراف افکار عمومی از تجاوز نظامی به خاک اوکراین توصیف کرد. سیبیها تصریح کرد که کییف هرگونه ابتکار عمل صلح را که خارج از چارچوب فرمول صلح پیشنهادی ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، باشد، رد میکند. فرمول صلح اوکراین که پیشتر ارائه شده، خواستار خروج کامل نیروهای روسیه از تمامی اراضی اوکراین از جمله کریمه و مناطق شرقی است.
واکنش کییف به این پیشنهاد در حالی اعلام میشود که روابط دیپلماتیک میان اوکراین و روسیه از زمان آغاز جنگ در فوریه ۲۰۲۲ به شدت تیره شده و هرگونه تماس مستقیم میان دو طرف قطع شده است. سیبیها همچنین اشاره کرد که مقامات اوکراینی از طریق کانالهای دیپلماتیک با شرکای غربی خود در تماس هستند تا موضع واحد خود را در قبال هرگونه طرح صلح بدون حضور کییف هماهنگ کنند. او هشدار داد که اگر جامعه بینالمللی بخواهد بدون مشارکت اوکراین درباره آینده این کشور تصمیم بگیرد، نتیجه نهتنها پایدار نخواهد بود بلکه میتواند به بیاعتمادی عمیقتر میان کییف و متحدانش منجر شود. به گفته کارشناسان، این واکنش تند نشاندهنده حساسیت بالای دولت اوکراین نسبت به هرگونه ابتکارعمل دیپلماتیک است که ممکن است موقعیت این کشور را در معادلات جهانی تضعیف کند.
موضع چین و آمریکا؛ ابهام در جزئیات نشست سهجانبه
تاکنون هیچیک از دولتهای چین و آمریکا به طور رسمی پیشنهاد پوتین را تأیید یا رد نکردهاند، اما منابع خبری از رایزنیهای پشت پرده میان دیپلماتهای سه کشور خبر میدهند. چین که در طول جنگ اوکراین روابط نزدیکی با روسیه حفظ کرده، بارها بر لزوم حلوفصل مسالمتآمیز بحران تأکید کرده و از گفتوگوی مستقیم میان طرفین حمایت کرده است. با این حال، پکن تاکنون حاضر نشده است نقش میانجی فعالی را که غرب انتظار دارد بپذیرد و همواره بر بیطرفی خود تأکید کرده است. از سوی دیگر، آمریکا به عنوان بزرگترین حامی نظامی و مالی اوکراین، موضعی متفاوت دارد و مقامات واشنگتن بارها اعلام کردهاند که هرگونه مذاکره صلح باید با حضور اوکراین و بر اساس احترام به حاکمیت ارضی این کشور باشد. به نظر میرسد پیشنهاد پوتین برای نشست سهجانبه، تلاشی برای آزمودن نیات پکن و واشنگتن و ایجاد شکاف میان متحدان غربی کییف باشد.
کارشناسان روابط بینالملل معتقدند که برگزاری چنین نشستی بدون حضور نمایندگان اوکراین، حتی اگر به توافقی نمادین منجر شود، نمیتواند به پایان واقعی جنگ کمک کند. آنها میگویند تجربه بحرانهای پیشین نشان داده است که صلح پایدار بدون مشارکت مستقیم طرفین درگیر و با نادیده گرفتن خواستههای مردم محلی، محکوم به شکست است. همچنین برخی تحلیلگران بر این باورند که پوتین با طرح این پیشنهاد قصد دارد توجه جهانیان را از شکستهای نظامی اخیر روسیه در میدان نبرد منحرف کند و فضای دیپلماتیک را به نفع خود تغییر دهد. در همین حال، کییف نگران است که مطرح شدن چنین طرحهایی بتواند وحدت غرب در حمایت از اوکراین را تضعیف کرده و فشار بر کییف برای پذیرش آتشبس به قیمت از دست دادن بخشی از اراضی را افزایش دهد.
پیامدهای احتمالی و اهمیت واکنش کییف برای آینده جنگ
واکنش سریع و قاطع وزیر امور خارجه اوکراین به پیشنهاد نشست سهجانبه، نشاندهنده عزم کییف برای حفظ ابتکار عمل دیپلماتیک و جلوگیری از هرگونه توافق پشت سر این کشور است. از آغاز جنگ، اوکراین همواره بر اصل «هیچ تصمیمی درباره اوکراین بدون اوکراین» تأکید کرده و این موضع را به عنوان خط قرمز خود در هرگونه مذاکره آینده تعیین کرده است. به نظر میرسد کییف با این واکنش تلاش میکند متحدان غربی خود را تحت فشار قرار دهد تا از هرگونه طرح صلح که شامل خروج نیروهای روسیه از خاک اوکراین نباشد، حمایت نکنند. همچنین این موضعگیری میتواند پیامی به چین باشد که نقش میانجیگری خود را بدون در نظر گرفتن خواستههای کییف پیش نبرد.
در سطح بینالمللی، این تحولات میتواند بر روند کمکهای نظامی و مالی غرب به اوکراین تأثیر بگذارد. برخی کشورهای اروپایی که از طولانی شدن جنگ خسته شدهاند، ممکن است از ایده برگزاری نشستی برای پایان دادن به درگیری استقبال کنند، اما واکنش تند کییف نشان میدهد که هرگونه تلاش برای تحمیل صلح بدون رضایت اوکراین با مقاومت جدی روبرو خواهد شد. از سوی دیگر، روسیه ممکن است از این واکنش به عنوان مدرکی برای عدم تمایل کییف به صلح استفاده کند و آن را بهانهای برای ادامه عملیات نظامی خود قرار دهد. در مجموع، به نظر میرسد آینده دیپلماسی جنگ اوکراین همچنان مبهم است و پیشنهاد پوتین نتوانسته است گشایشی واقعی در بحران ایجاد کند، بلکه شکاف میان طرفین را عمیقتر کرده است.
در حال بارگذاری نظرات...