وقتی سکته در خواب رخ می‌دهد؛ نشانه‌هایی که صبح‌ها از خواب بیدار می‌شوید اما نمی‌دانید چه بر سرتان آمده است!
به گزارش تیترستان؛ تصور کنید شب با حال کاملاً عادی به خواب می‌روید و صبح با اختلال گفتار یا بی‌حسی یک سمت بدن از خواب بیدار می‌شوید. سکته مغزی ممکن است در هر ساعتی از شبانه‌روز، حتی هنگام خواب، رخ دهد. در این حالت، بیمار اغلب نمی‌داند علائم دقیقاً چه زمانی شروع شده‌اند و آخرین بار پیش از خواب کاملاً طبیعی بوده است. به این وضعیت «سکته هنگام بیدار شدن» یا سکته با زمان شروع نامشخص می‌گویند. مشکل اصلی این است که تشخیص سریع نشانه‌ها و تماس فوری با اورژانس می‌تواند سرنوشت بیمار را تغییر دهد، اما بسیاری از افراد این علائم را به خستگی یا بد خوابیدن نسبت می‌دهند و از درمان حیاتی باز می‌مانند. مغز برای انجام ساده‌ترین کارها به جریان مداوم خون و اکسیژن نیاز دارد و هرگونه اختلال در خون‌رسانی می‌تواند آسیب جدی وارد کند.
سکته در خواب چیست و چرا ممکن است فرد متوجه آن نشود؟
سکته مغزی به دو نوع اصلی تقسیم می‌شود: سکته ایسکمیک که در اثر لخته یا انسداد جریان خون به بخشی از مغز مختل می‌شود و سکته هموراژیک که هنگام پارگی یک رگ خونی در مغز و خون‌ریزی رخ می‌دهد. هر دو نوع می‌توانند خطرناک باشند و تشخیص تفاوت آن‌ها نیاز به بررسی پزشکی و تصویربرداری دارد. بنابراین نمی‌توان صرفاً از روی علائم ظاهری نوع سکته را مشخص کرد. در سکته هنگام خواب، فرد ممکن است ساعت‌ها بدون هیچ علامتی خوابیده باشد و هنگام بیدار شدن با نشانه‌های ناگهانی مانند ضعف دست، اختلال گفتار یا مشکلات بینایی مواجه شود. از آنجا که زمان دقیق شروع سکته مشخص نیست، پزشکان ممکن است نتوانند از داروهای حل‌کننده لخته در بازه زمانی محدود استفاده کنند، مگر با تصویربرداری پیشرفته.
خوابیدن به‌خودی‌خود عامل سکته نیست، اما برخی شرایط زمینه‌ای خطر بروز آن را در هر زمانی افزایش می‌دهند. فشار خون بالا، دیابت، چربی خون بالا، بیماری‌های قلبی مانند فیبریلاسیون دهلیزی، سیگار کشیدن، کم‌تحرکی و سابقه سکته یا حمله ایسکمیک گذرا از مهم‌ترین عوامل خطر هستند. آپنه انسدادی خواب نیز با وقفه‌های مکرر تنفس هنگام خواب، خطر بیماری‌های قلبی‌عروقی و سکته را بالا می‌برد. خرخر بلند، احساس خفگی در خواب و خواب‌آلودگی شدید در طول روز می‌توانند نشانه‌های آپنه خواب باشند، اما تشخیص آن باید با ارزیابی پزشکی انجام شود. نکته مهم این است که بیمار اغلب نمی‌داند علائم دقیقاً چه زمانی آغاز شده‌اند و ممکن است آخرین بار پیش از خواب کاملاً طبیعی بوده باشد، بنابراین توجه به این عوامل خطر برای پیشگیری و تشخیص زودهنگام حیاتی است.
۵ علامت هشداردهنده سکته در خواب که پس از بیدار شدن نباید نادیده بگیرید
گاهی نخستین نشانه سکته، تغییر ناگهانی در توانایی‌های معمول بدن است. فرد ممکن است نتواند درست راه برود، هنگام صحبت کردن کلمات را واضح ادا نکند یا احساس کند یک سمت بدنش توان سابق را ندارد. این علائم را نباید به خستگی، بد خوابیدن یا فشار بالش نسبت داد؛ به‌ویژه اگر ناگهانی ایجاد شده باشند. مهم‌ترین نشانه‌های هشدار عبارت‌اند از: افتادگی یک سمت صورت هنگام لبخند زدن، ضعف یا بی‌حسی دست و پا به‌خصوص در یک سمت بدن، اختلال در گفتار مانند نامفهوم شدن کلمات یا دشواری در درک صحبت دیگران، اختلال ناگهانی بینایی یا تعادل مانند تاری دید، دوبینی، سرگیجه شدید و ناهماهنگی حرکات، و سردرد شدید و غیرمعمول که علت مشخصی ندارد. برای به خاطر سپردن علائم اصلی، به صورت، قدرت دست‌ها، گفتار و زمان توجه کنید. اگر یکی از این نشانه‌ها ناگهان ظاهر شد، منتظر کامل شدن علائم دیگر نمانید.
حتی اگر فرد پس از چند دقیقه بهتر شد، همچنان باید فوراً ارزیابی پزشکی شود؛ زیرا علائم گذرا نیز ممکن است نشانه حمله ایسکمیک گذرا باشند که خود خطری جدی برای سکته کامل در آینده است. در چنین شرایطی، سرعت عمل اهمیت زیادی دارد. آسیب مغزی ممکن است با گذشت زمان گسترش پیدا کند؛ بنابراین تلاش برای درمان خانگی یا صبر کردن تا بهتر شدن حال بیمار می‌تواند فرصت درمان مؤثر را از بین ببرد. اگر خودتان یا یکی از اعضای خانواده پس از بیدار شدن علائم مشکوک به سکته دارید، این اقدامات را انجام دهید: فوراً با اورژانس تماس بگیرید (در ایران شماره ۱۱۵)، زمان مشاهده علائم و آخرین زمانی که فرد بدون علامت بوده است را یادداشت کنید، از دادن غذا، آب یا داروی خودسرانه خودداری کنید (به‌ویژه آسپرین که در سکته هموراژیک خطرناک است)، بیمار را تنها نگذارید و وضعیت هوشیاری و تنفس او را زیر نظر داشته باشید، و برای انتقال به بیمارستان منتظر شدیدتر شدن علائم نمانید. حتی بهبود موقت علائم، نیاز به بررسی فوری را از بین نمی‌برد.
اهمیت تشخیص زودهنگام و پیامدهای آینده سکته در خواب
سکته‌ای که هنگام خواب رخ می‌دهد، در برخی بیماران همچنان قابل درمان است، حتی اگر زمان دقیق شروع مشخص نباشد. انتخاب درمان به نوع سکته، وضعیت بیمار، زمان‌بندی، نتیجه تصویربرداری و سایر شرایط پزشکی بستگی دارد. در سکته ایسکمیک، برای بعضی بیماران می‌توان از داروهای حل‌کننده لخته استفاده کرد و در موارد منتخب، خارج کردن لخته با روش مکانیکی امکان‌پذیر است. پزشکان ممکن است با تصویربرداری پیشرفته مشخص کنند که آیا بافت مغزی قابل نجات وجود دارد و آیا بیمار شرایط دریافت درمان را دارد یا نه. بنابراین نباید تصور کرد که چون فرد چند ساعت خواب بوده یا زمان شروع علائم را نمی‌داند، دیگر درمانی برای او وجود ندارد. راهنماهای درمانی امکان انتخاب برخی بیماران مبتلا به سکته با زمان شروع نامشخص را بر اساس معیارهای تصویربرداری و شرایط بالینی در نظر گرفته‌اند، اما این موضوع به معنای مناسب بودن درمان برای همه بیماران نیست و ارزیابی فوری بیمارستانی ضروری است.
پس از مرحله حاد، بیمار ممکن است به توان‌بخشی حرکتی، گفتاردرمانی، پیگیری بیماری‌های زمینه‌ای و اصلاح سبک زندگی نیاز داشته باشد. کنترل فشار خون، دیابت و چربی خون، ترک سیگار، فعالیت بدنی متناسب با شرایط فرد و تشخیص اختلالات خواب می‌توانند بخشی از برنامه کاهش خطر آینده باشند. سکته مغزی در خواب ممکن است بی‌خبر آغاز شود، اما نشانه‌های آن پس از بیدار شدن گاهی قابل تشخیص‌اند. افتادگی صورت، ضعف یک سمت بدن، اختلال گفتار یا تغییر ناگهانی بینایی را جدی بگیرید و در صورت مشاهده، فوراً با اورژانس تماس بگیرید. در مواجهه با سکته، اقدام سریع می‌تواند تفاوت بزرگی در میزان آسیب مغزی و شانس بهبودی ایجاد کند. توجه داشته باشید که این مطلب صرفاً برای آگاهی عمومی است و جایگزین تشخیص یا درمان پزشکی نیست؛ در صورت مشاهده علائم مشکوک، منتظر پاسخ آنلاین یا نوبت پزشک نمانید و فوراً کمک اورژانسی دریافت کنید.
در حال بارگذاری نظرات...