آخرین اخبار
مهر سیاسی ۱۴۰۵/۰۷/۲۸

پنجاه‌وچهارمین پهپاد آمریکایی در آسمان هرمز منهدم شد؛ پشت پرده چه خبر است؟

پنجاه‌وچهارمین پهپاد آمریکایی در آسمان هرمز منهدم شد؛ پشت پرده چه خبر است؟

به گزارش تیترستان؛ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بامداد سه‌شنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۵ اعلام کرد که یک فروند پهپاد MQ-9 ارتش آمریکا را در آسمان تنگه هرمز رهگیری و منهدم کرده است. بر اساس این گزارش، این پنجاه‌وچهارمین پهپاد MQ-9 آمریکایی است که توسط سامانه نوین پدافند پیشرفته هوافضای سپاه و تحت کنترل شبکه یکپارچه پدافند هوایی کشور سرنگون می‌شود. خبرگزاری مهر به نقل از سپاه نیوز جزئیات بیشتری از این عملیات منتشر نکرده، اما تأکید کرده که این اقدام در چارچوب دفاع از حریم هوایی کشور و پاسخ به تحرکات تجسسی انجام شده است. تنگه هرمز از دیرباز یکی از حساس‌ترین آبراه‌های جهان بوده و هرگونه تحرک نظامی در آن بازتاب‌های بین‌المللی گسترده‌ای دارد.

جزئیات عملیات؛ چگونه پهپاد پیشرفته آمریکایی سرنگون شد؟

بر اساس اعلام رسمی سپاه، این پهپاد در بامداد سه‌شنبه ۲۸ مهر ۱۴۰۵ در حال پرواز در آسمان تنگه هرمز بوده که توسط سامانه پدافندی نوین هوافضای سپاه شناسایی و رهگیری شده است. این سامانه که به گفته کارشناسان از توان بالایی در مقابله با اهداف هوایی با سطح مقطع راداری پایین برخوردار است، توانسته پهپاد MQ-9 را در ارتفاع بالا هدف قرار دهد و منهدم کند. شبکه یکپارچه پدافند هوایی کشور نیز در این عملیات نقش کنترل و هدایت را بر عهده داشته است. MQ-9 یکی از پیشرفته‌ترین پهپادهای نظامی آمریکا محسوب می‌شود که قابلیت‌های شناسایی، نظارتی و تهاجمی دارد و قیمت هر فروند آن بالغ بر ده‌ها میلیون دلار تخمین زده می‌شود.

این پنجاه‌وچهارمین سرنگونی یک پهپاد MQ-9 آمریکایی توسط ایران در سال‌های اخیر است که نشان‌دهنده تداوم رویارویی‌های پنهان و نیمه‌پنهان در منطقه است. پیش از این نیز موارد متعددی از رهگیری و انهدام پهپادهای متجاوز آمریکایی در آسمان خلیج فارس و تنگه هرمز گزارش شده بود. به نظر می‌رسد سپاه پاسداران با تقویت سامانه‌های پدافندی بومی خود، به دنبال ایجاد بازدارندگی مؤثر در برابر پروازهای تجسسی نیروهای فرامنطقه‌ای است. این عملیات در شرایطی انجام شده که تنش‌ها میان ایران و آمریکا بر سر مسائل مختلف از جمله برنامه هسته‌ای و حضور نظامی در منطقه همچنان بالا است.

واکنش‌ها و پیامدهای منطقه‌ای؛ سکوت آمریکا تا چه زمان ادامه دارد؟

تا لحظه تنظیم این گزارش، مقامات آمریکایی هیچ واکنشی به ادعای سپاه پاسداران نشان نداده‌اند و مشخص نیست که آیا این خبر را تأیید یا تکذیب خواهند کرد. در گذشته نیز پس از سرنگونی پهپادهای آمریکایی توسط ایران، واشنگتن معمولاً با تأخیر و گاه با اعلام اینکه پهپاد در حریم بین‌المللی بوده، به اینگونه حوادث واکنش نشان داده است. اما کارشناسان معتقدند که تکرار چنین عملیاتی می‌تواند به تشدید تنش‌ها در منطقه منجر شود، به‌ویژه آنکه تنگه هرمز محل عبور بخش قابل توجهی از نفت جهان است و هرگونه اختلال در آن می‌تواند بازارهای انرژی را تحت تأثیر قرار دهد. از سوی دیگر، برخی تحلیلگران بر این باورند که ایران با این اقدام قدرت بازدارندگی خود را به رخ طرف آمریکایی می‌کشد و در عین حال تلاش می‌کند از ورود به یک درگیری گسترده اجتناب کند.

واکنش کشورهای منطقه نیز می‌تواند در روزهای آینده حائز اهمیت باشد. کشورهای حاشیه خلیج فارس که به شدت به امنیت آبراه‌های منطقه وابسته هستند، احتمالاً با نگرانی تحولات را دنبال می‌کنند. همچنین شورای امنیت سازمان ملل ممکن است برای بررسی این حادثه تشکیل جلسه دهد، هرچند با توجه به وتوی احتمالی قدرت‌های بزرگ، بعید است به نتیجه مشخصی برسد. در داخل ایران نیز این خبر با استقبال مقامات نظامی و رسانه‌های نزدیک به سپاه مواجه شده و به عنوان نمایشی از توان دفاعی کشور توصیف می‌شود. به نظر می‌رسد سپاه پاسداران با انتشار این خبر به دنبال تقویت روحیه عمومی و ارسال پیام به دشمنان است.

پیشینه противостояния؛ نگاهی به تاریخچه سرنگونی پهپادهای آمریکایی توسط ایران

ایران از سال‌ها پیش با استفاده از سامانه‌های پدافندی پیشرفته خود، از جمله سامانه‌های بومی مانند باور ۳۷۳ و سوم خرداد، توانسته است پهپادهای متجاوز آمریکایی را در آسمان منطقه رهگیری و منهدم کند. یکی از معروف‌ترین این موارد، سرنگونی یک فروند پهپاد گلوبال هاوک آمریکا در خرداد ۱۳۹۸ توسط سپاه بود که تنش‌های شدیدی را به دنبال داشت. از آن زمان تاکنون، شمار پهپادهای سرنگون‌شده MQ-9 به ۵۴ فروند رسیده که نشان از تداوم پروازهای تجسسی آمریکا در نزدیکی مرزهای ایران دارد. به نظر می‌رسد این چرخه یعنی پرواز پهپادهای آمریکایی و رهگیری آن‌ها توسط ایران، به یک الگوی تثبیت‌شده در روابط دو کشور تبدیل شده است.

این حادثه همچنین بار دیگر اهمیت تنگه هرمز را به عنوان یک نقطه کانونی در مناسبات امنیتی منطقه برجسته می‌کند. تنگه هرمز نه تنها یک آبراه حیاتی برای اقتصاد جهانی است، بلکه صحنه رقابت‌های نظامی و نمایش قدرت میان ایران و آمریکا نیز بوده است. سپاه پاسداران بارها تأکید کرده که هرگونه تهدید علیه امنیت ملی ایران در این منطقه با پاسخ قاطع مواجه خواهد شد. در مقابل، آمریکا نیز حضور نظامی خود در خلیج فارس را برای حفاظت از منافع خود و متحدانش ضروری می‌داند. به نظر می‌رسد تا زمانی که این دو کشور به درک مشترکی از قواعد بازی در منطقه نرسند، شاهد تکرار چنین حوادثی خواهیم بود. در مجموع، انهدام پنجاه‌وچهارمین پهپاد MQ-9 آمریکایی در آسمان تنگه هرمز، ضمن نمایش توان دفاعی ایران، می‌تواند به عنوان یک هشدار جدی به واشنگتن تلقی شود که ادامه پروازهای تجسسی در نزدیکی مرزهای ایران هزینه‌بر خواهد بود.

مطالعه در منبع اصلی
اشتراک‌گذاری
نظرات

در حال بارگذاری نظرات...