آخرین اخبار
همشهری آنلاین اقتصادی ۱۴۰۵/۰۷/۲۸

پیش‌پرداخت سوخت حذف شد؟ ماجرای کارمزد ۱۰۰۰ تومانی و شماره‌ای که باید بدانید

پیش‌پرداخت سوخت حذف شد؟ ماجرای کارمزد ۱۰۰۰ تومانی و شماره‌ای که باید بدانید

به گزارش تیترستان؛ در پی اجرای طرح شناسه‌دار کردن تراکنش‌های کارت‌های اضطراری سوخت در جایگاه‌های تهران، برخی شهروندان با چالش‌هایی مواجه شده‌اند. مدیر سامانه هوشمند سوخت کشور ضمن تشریح جزئیات این طرح، به ابهامات مطرح‌شده درباره کارمزد ۱۰۰۰ تومانی، نحوه پرداخت هزینه سوخت، احراز هویت با کارت بانکی و مشکلات مرحله آزمایشی پاسخ داد. عباس باصفا با اشاره به سابقه استفاده از کارت‌های اضطراری گفت: «کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها در گذشته به تعداد محدود برای مواقع فراموشی کارت هوشمند در جایگاه‌ها قرار داده شده بودند، اما در چند سال گذشته به دلیل افزایش قیمت سوخت در کشورهای مرزی، سوءاستفاده از این کارت‌ها به شدت افزایش یافت.» وی افزود که در چند ماه گذشته حدود ۴۰ تا ۴۵ درصد سوخت‌گیری در جایگاه‌ها از طریق این کارت‌ها انجام شده است. به گفته وی، بخش قابل توجهی از عرضه خارج از شبکه سوخت از طریق همین کارت‌ها صورت می‌گرفت که هویت استفاده‌کنندگان آن‌ها مشخص نبود. بر این اساس، از سال گذشته طرحی برای شناسه‌دار کردن تراکنش‌های کارت‌های اضطراری در دستور کار قرار گرفت تا مشخص شود چه فردی، در کجا و به چه میزان از این کارت‌ها استفاده می‌کند. این طرح همچنین به استناد جزء (۱) بند (ب) ماده (۴۶) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت، به عنوان تکلیف قانونی شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی و وزارت نفت تعیین شده است.

جزئیات فرایند سوخت‌گیری با کارت بانکی؛ از پیش‌پرداخت تا پرداخت پس از سوخت

باصفا در تشریح فرایند جدید سوخت‌گیری اظهار کرد: «در ابتدای اجرای طرح، یکی از مهم‌ترین چالش‌ها موضوع پیش‌پرداخت بود، یعنی فرد پیش از سوخت‌گیری باید هزینه سوخت را پرداخت می‌کرد.» وی توضیح داد که در این روش، فرد توکن ۲۵ لیتری دریافت می‌کرد و هزینه آن را می‌پرداخت، اما پس از سوخت‌گیری متوجه می‌شد که باک خودرویش بیش از ۲۰ لیتر ظرفیت ندارد. در نتیجه هزینه پنج لیتر سوخت پرداخت شده بود اما امکان بازگرداندن آن وجود نداشت و این مسئله موجب اعتراض مردم می‌شد. همچنین برخی افراد می‌خواستند هزینه سوخت را نقدی پرداخت کنند، اما تا زمانی که پرداخت انجام نمی‌شد، توکن در اختیار آن‌ها قرار نمی‌گرفت. بعضی دیگر نیز با کارت بانکی احراز هویت می‌کردند اما موجودی کافی در کارت نداشتند و می‌خواستند از کارت هدیه برای پرداخت استفاده کنند. باصفا افزود: «برای کاهش زمان فرایند و انجام احراز هویت و پرداخت در یک مرحله، ابتدا تلاش کردیم هر دو فرایند را هم‌زمان انجام دهیم، اما به دلیل چالش‌های پیش‌آمده ناچار شدیم فرایند را تغییر دهیم.» اکنون فرد ابتدا توکن دریافت می‌کند، سپس سوخت‌گیری انجام می‌شود و در نهایت بر اساس میزان سوخت برداشت شده هزینه را پرداخت می‌کند. وی تأکید کرد: «لازم است مالکین به این نکته بسیار توجه کنند که تا قبل از انجام فرآیند سوخت‌گیری وجهی را پرداخت نکنند.»

مدیر سامانه هوشمند سوخت کشور درباره هزینه ۱۰۰۰ تومانی دریافت‌شده در این فرایند تصریح کرد: «هزینه‌ای که اکنون دریافت می‌شود، به حساب شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی یا دولت واریز نمی‌شود، بلکه مربوط به شرکت‌هایی است که خدمات ارائه می‌دهند.» وی با اشاره به اینکه در سراسر دنیا شرکت‌های خدماتی بابت هزینه‌های زیرساخت، ارتباطات، پشتیبانی و نگهداری تجهیزات هزینه دریافت می‌کنند، گفت: «بر اساس استعلام‌های انجام‌شده، بانک‌ها تا سقف پنج هزار تومان برای هزینه‌های مربوط به احراز هویت و انجام خدمات کارمزد دریافت می‌کنند.» باصفا افزود: «در این طرح نیز هزینه‌هایی مانند تأمین تجهیزات زیرساخت، نیروی انسانی فعال به‌صورت شبانه‌روزی و کاغذ مصرفی دستگاه‌ها وجود دارد و قیمت هر دستگاه نیز حدود ۴۰ تا ۵۰ میلیون تومان است.» وی تأکید کرد که این هزینه به معنای سودآوری نیست و تنها بخشی از هزینه‌های انجام‌شده برای پشتیبانی و نگهداری خدمات را پوشش می‌دهد. به گفته وی، از شرکت‌ها خواسته شده که مبالغ دریافتی باید به چرخه خدمات‌رسانی به مردم برگشت داده شود و آن را به عنوان سود لحاظ نکنند.

گسترش طرح در تهران و رفع محدودیت تراکنش روزانه کارت‌های اضطراری

باصفا درباره آخرین وضعیت اجرای طرح در تهران توضیح داد: «تاکنون راه‌اندازی این طرح در ۱۸۰ جایگاه انجام شده و امیدواریم طی دو روز آینده این طرح در کل شهر تهران عملیاتی شود.» وی با بیان اینکه کلیف قانونی ما اجرای طرح در اسرع وقت در کل استان تهران است، تصریح کرد: «این پروژه عملاً از مرحله آزمایشی خارج و وارد مرحله عملیاتی شده است. پس از تکمیل در تهران، اجرای آن را در کلان‌شهرهای کشور آغاز و تلاش می‌کنیم طبق برنامه زمان‌بندی آن را در سراسر کشور به اجرا درآوریم.» مدیر سامانه هوشمند سوخت کشور همچنین از برداشتن سقف ۲۵۵ تراکنش در روز از روی کارت‌های اضطراری خبر داد و گفت: «این اقدام انجام شده تا شهروندان بتوانند در هر زمان که به جایگاه مراجعه می‌کنند سوخت دریافت کنند.» وی با اشاره به اینکه در حال حاضر محدودیت خاصی برای کارت‌های بانکی اعمال نشده است، اظهار کرد: «فعلاً هیچ سیاست محدودکننده‌ای در این زمینه اعمال نکرده‌ایم و هر کارت بانکی معتبر می‌تواند برای احراز هویت استفاده شود. در این مرحله هدف ما این است که سامانه را زیر بار ببریم، چالش‌ها را شناسایی کنیم و مشکلات احتمالی را برطرف کنیم.»

وی با تأکید بر اینکه هدف اصلی از شناسه‌دار کردن تراکنش‌های کارت‌های اضطراری، جلوگیری از عرضه خارج از شبکه و رساندن سوخت به مصرف‌کننده اصلی است، خاطرنشان کرد: «نتایج اجرای طرح را طی چند روز آینده اعلام خواهیم کرد.» باصفا با اشاره به اینکه اجرای هر طرح جدیدی در ابتدای کار با چالش‌هایی همراه است، افزود: «زمانی که کارت هوشمند سوخت هم برای نخستین بار اجرا شد، مردم با پرسش‌ها و مشکلاتی مواجه بودند، اما به‌تدریج این فرایند جا افتاد. اکنون نیز باید مدیریت مصرف سوخت را انجام دهیم و از قاچاق و عرضه خارج از شبکه جلوگیری کنیم.» وی از اپراتورهای جایگاه‌ها قدردانی کرد و گفت: «نیروهای پشتیبانی ما به‌صورت شبانه‌روزی فعالند تا در صورت بروز هرگونه مشکل آن را سریع برطرف کنند.» باصفا همچنین اعلام کرد که با مرور زمان و نصب دستگاه‌ها در جایگاه‌ها، دیگر نیازی به حضور اپراتور برای انجام این فرایند نخواهد بود و فرد با مراجعه به جایگاه، کارت بانکی خود را می‌کشد، میزان لیتراژ و رمز عبور را وارد و توکن دریافت می‌کند، سپس سوخت‌گیری را انجام می‌دهد؛ کل این فرایند در کمتر از ۱۰ ثانیه قابل انجام خواهد بود.

اهمیت طرح و پیامدهای آینده؛ از شفافیت داده‌ها تا جلوگیری از قاچاق سوخت

طرح شناسه‌دار کردن تراکنش‌های کارت‌های اضطراری سوخت را می‌توان گامی مهم در جهت شفافیت توزیع سوخت و مقابله با قاچاق دانست. پیش از این، کارت‌های اضطراری جایگاه‌ها بدون ثبت هویت استفاده‌کننده مورد استفاده قرار می‌گرفتند و همین امر زمینه سوءاستفاده و عرضه خارج از شبکه را فراهم می‌کرد. با اجرای این طرح، قرار است هر تراکنش به هویت فرد، مکان و میزان مصرف متصل شود. این امر نه تنها به مدیریت بهتر مصرف سوخت کمک می‌کند، بلکه می‌تواند از هدر رفتن سرمایه ملی نیز جلوگیری کند. تجربه اجرای کارت هوشمند سوخت در سال‌های گذشته نشان می‌دهد که پذیرش عمومی چنین طرح‌هایی نیازمند زمان و اطلاع‌رسانی مناسب است. اکنون نیز مسئولان با تأکید بر رفع چالش‌ها و ارائه شماره تماس ۰۹۶۲۷ برای گزارش مشکلات، تلاش می‌کنند تا فرایند اجرا را برای شهروندان هموارتر کنند.

از سوی دیگر، اجرای این طرح در کلان‌شهرها و سپس سراسر کشور می‌تواند تأثیرات قابل توجهی بر روند سوخت‌گیری و مدیریت انرژی داشته باشد. با حذف پیش‌پرداخت و امکان پرداخت پس از سوخت‌گیری، یکی از عمده‌ترین مشکلات مردم برطرف شده است. همچنین برداشتن سقف تراکنش روزانه کارت‌های اضطراری نشان‌دهنده عزم مسئولان برای تسهیل دسترسی شهروندان به سوخت است. با این حال، همچنان نگرانی‌هایی درباره کارمزد ۱۰۰۰ تومانی و نحوه عملکرد دستگاه‌ها وجود دارد که مسئولان آن را هزینه خدمات شرکت‌های پشتیبان عنوان می‌کنند. به نظر می‌رسد در آینده نزدیک، با افزایش تعداد جایگاه‌های مجهز و آشنایی بیشتر مردم با فرایند جدید، این طرح بتواند به اهداف خود از جمله کاهش عرضه خارج از شبکه و شفافیت داده‌های سوخت دست یابد. در نهایت، موفقیت این طرح بستگی به همکاری شهروندان، جایگاه‌داران و پاسخگویی مسئولان به مشکلات دارد.

مطالعه در منبع اصلی
اشتراک‌گذاری
نظرات

در حال بارگذاری نظرات...