آمار تکاندهنده ثبت احوال؛ استانی که هم بیشترین ازدواج را دارد هم صدرنشین طلاق است!

به گزارش تیترستان؛ سازمان ثبت احوال کشور تازهترین آمارهای حیاتی نیمه اول سال ۱۴۰۵ و یک سال منتهی به شهریور را منتشر کرده است. بر اساس این گزارش، در شش ماه نخست امسال ۴۲۸ هزار و ۶۶۴ نوزاد متولد شدهاند که نسبت جنسی ۱۰۸ پسر به ازای ۱۰۰ دختر را نشان میدهد. همچنین در همین بازه زمانی ۲۲۵ هزار و ۸۰۴ مورد فوت ثبت شده است. آمار ازدواج در پنج ماهه اول سال ۱۵۹ هزار و ۳۲۰ مورد بوده و در همین مدت ۶۹ هزار و ۴۴۷ طلاق به ثبت رسیده است. میانگین سن ازدواج بار اول برای زنان ۲۴.۱ سال و برای مردان ۲۸.۴ سال اعلام شده است.
رئیس سازمان ثبت احوال با اشاره به اینکه این آمارها اولیه هستند و بر اساس توصیههای سازمان ملل منتشر میشوند، تأکید کرد که روند کاهشی ولادت در کشور ادامه دارد. به گفته وی، تعداد ولادتهای ثبتشده در نیمه اول سال گذشته ۴۶۰ هزار مورد بوده که امسال کاهش یافته است. همچنین نسبت جنسی مرگ و میر ۱۳۱ مرد به ازای ۱۰۰ زن است که نشاندهنده فاصله قابل توجه در امید به زندگی بین دو جنس است. این آمارها در حالی منتشر میشود که کارشناسان جمعیتی نسبت به پیامدهای کاهش نرخ باروری و افزایش سالمندی هشدار میدهند.
سیستان و بلوچستان؛ قهرمان بلامنازع تولد و کمترین مرگ و میر
بر اساس گزارش مرکز رصد جمعیت کشور، استان سیستان و بلوچستان با میزان خام ولادت ۲۲.۱ نفر به ازای هر هزار نفر جمعیت، بالاترین نرخ تولد در کشور را به خود اختصاص داده است. پس از این استان، خراسان جنوبی با ۱۵.۱، خوزستان با ۱۴.۳، هرمزگان با ۱۳.۷ و یزد با ۱۲.۶ در رتبههای بعدی قرار دارند. میانگین کشوری میزان خام ولادت ۱۰ نوزاد به ازای هر هزار نفر است. این در حالی است که استانهای گیلان با ۶، مازندران با ۶.۲، البرز با ۶.۷، مرکزی با ۷.۳ و تهران با ۷.۴ کمترین میزان تولد را داشتهاند. این اختلاف فاحش نشاندهنده تفاوتهای عمیق جمعیتی و فرهنگی در پهنه سرزمینی ایران است.
در بخش مرگ و میر نیز گیلان با ۷.۹ فوتی به ازای هر هزار نفر، بالاترین نرخ خام مرگ را دارد و پس از آن همدان با ۷.۱، آذربایجان شرقی با ۶.۶، اردبیل با ۶.۶ و کرمانشاه با ۶.۵ قرار گرفتهاند. نکته جالب توجه اینکه سیستان و بلوچستان با ۳.۷ فوتی به ازای هر هزار نفر، کمترین میزان مرگ و میر را در کشور ثبت کرده است. میانگین کشوری مرگ و میر ۵.۴ نفر به ازای هر هزار نفر جمعیت است. این ارقام حکایت از ساختار سنی جوان در برخی استانها و سالمندتر بودن جمعیت در استانهای شمالی و صنعتی دارد.
خوزستان و کردستان پیشتاز ازدواج؛ سمنان و اصفهان در قعر جدول
آمارهای یک سال منتهی به مرداد ۱۴۰۵ نشان میدهد که استانهای خوزستان و کردستان با میزان ۶ ازدواج به ازای هر هزار نفر جمعیت، بیشترین نرخ خام ازدواج را در کشور داشتهاند. پس از آنها آذربایجان غربی با ۵.۹، خراسان جنوبی با ۵.۹ و خراسان شمالی با ۵.۸ قرار دارند. در مقابل، کمترین میزان ازدواج مربوط به استانهای سمنان با ۳.۹، اصفهان با ۴، تهران با ۴.۱ و البرز، فارس، مرکزی و بوشهر با ۴.۲ است. میانگین کشوری ازدواج ۴.۹ به ازای هر هزار نفر اعلام شده است. این تفاوتها نشان میدهد که عوامل اقتصادی، فرهنگی و اجتماعی در الگوی ازدواج استانها نقش مهمی ایفا میکنند.
کارشناسان معتقدند که بالا بودن نرخ ازدواج در استانهای غربی و جنوبی کشور تا حدی به ساختار سنتیتر و تمایل بیشتر به تشکیل خانواده زودتر بازمیگردد. از سوی دیگر، استانهای مرکزی و صنعتی با چالشهایی مانند هزینههای بالای زندگی، اشتغال ناپایدار و تغییر سبک زندگی مواجه هستند که سن ازدواج را افزایش و نرخ آن را کاهش میدهد. این روند در کلانشهرها به شکل محسوستری دیده میشود و به کاهش نرخ باروری کمک میکند.
خراسان رضوی در صدر طلاق؛ سیستان و بلوچستان باز هم کمترین
بخش دیگری از این گزارش به وضعیت طلاق اختصاص دارد. استان خراسان رضوی با میزان خام طلاق ۲.۸ به ازای هر هزار نفر جمعیت، بالاترین نرخ طلاق در کشور را دارد. پس از آن البرز با ۲.۷، مازندران با ۲.۶، اردبیل با ۲.۵ و گیلان با ۲.۵ در رتبههای بعدی قرار گرفتهاند. این در حالی است که کمترین میزان طلاق متعلق به سیستان و بلوچستان با ۰.۷ است و پس از آن چهارمحال و بختیاری با ۱.۴، هرمزگان با ۱.۵، ایلام با ۱.۶ و بوشهر با ۱.۶ قرار دارند. میانگین کشوری نرخ خام طلاق ۲.۱ به ازای هر هزار نفر جمعیت است. خراسان رضوی به عنوان یک استان مذهبی و با جمعیت قابل توجه، در صدر جدول طلاق قرار گرفته که نیازمند بررسی عمیقتر است.
به نظر میرسد عواملی مانند مهاجرپذیری بالا، وجود کلانشهر مشهد با چالشهای خاص خود، و تغییرات اقتصادی و اجتماعی در سالهای اخیر در افزایش نرخ طلاق این استان نقش داشته باشد. در مقابل، سیستان و بلوچستان با پایینترین نرخ طلاق، همچنان ساختار خانوادگی سنتیتری را حفظ کرده است. این آمارها میتواند برای سیاستگذاران در حوزه خانواده و جمعیت بسیار حائز اهمیت باشد تا برنامههای هدفمندتری برای کاهش طلاق و تشویق ازدواج طراحی کنند.
در مجموع، این گزارش نشان میدهد که ایران با چالشهای جدی در حوزه جمعیت مواجه است. کاهش ولادت، افزایش سن ازدواج، و نرخ بالای طلاق در برخی استانها زنگ خطری برای آینده جمعیتی کشور به شمار میرود. از سوی دیگر، تفاوتهای استانی بسیار زیاد است و نمیتوان یک نسخه واحد برای همه مناطق پیچید. به نظر میرسد ادامه این روند در سالهای آینده میتواند تعادل جمعیتی کشور را بر هم بزند و نیازمند اقدامات فوری و کارشناسی است.
در حال بارگذاری نظرات...