پشت پرده نشست تهران؛ رازی که عراقچی و لاوروف فاش نکردند!
به گزارش تیترستان؛ در نشست خبری مشترک وزیران امور خارجه ایران و روسیه که روز دوشنبه ۲۷ مهرماه در تهران برگزار شد، سید عباس عراقچی و سرگئی لاوروف ضمن تأکید بر راهبردی بودن روابط دو کشور، به تشریح دستاوردهای مذاکرات فشرده و ثمربخش خود پرداختند. عراقچی با اشاره به امضای موافقت‌نامه مشارکت جامع راهبردی در سفر رسمی رؤسای جمهور دو کشور به کرملین، این توافق را نقطه عطفی در مناسبات تهران و مسکو دانست و گفت: «پیوندهای میان ایران و روسیه پیوندهایی راهبردی است و مشارکتی جامع و راهبردی میان دو کشور برقرار است.» وی همچنین با اشاره به دیدار اخیر ولادیمیر پوتین و مسعود پزشکیان در حاشیه اجلاس کشورهای مستقل مشترک‌المنافع در ترکمنستان، بر تداوم مشورت‌های مستمر در سطوح عالی تأکید کرد. لاوروف نیز در این نشست ضمن تأیید ارزیابی‌های همتای ایرانی خود، بر پایبندی عملی مسکو به تعهداتش در توافق مشارکت جامع راهبردی تصریح کرد و افزود که روسیه در سازمان ملل متحد با تلاش‌ها برای توجیه تجاوز علیه ایران مقابله کرده و محموله‌های کمک‌های بشردوستانه شامل اقلام دارویی و محصولات غذایی به ایران ارسال کرده است.
پیشرفت چشمگیر همکاری‌های اقتصادی و تجاری در سایه تحریم‌ها
وزیر امور خارجه کشورمان در ادامه این نشست با اشاره به روند رو به رشد مناسبات اقتصادی دو کشور اظهار داشت: «همکاری‌های اقتصادی ایران و روسیه با روندی بسیار مطلوب در حال پیشرفت است و مانع جدی و مهمی بر سر راه گسترش این همکاری‌ها وجود ندارد.» وی از بررسی راهکارهای عملی برای گسترش روابط در حوزه‌های اقتصادی، تجاری، سیاسی و فرهنگی خبر داد و تأکید کرد که در حوزه سیاسی نیز مشورت‌های مستمری میان دو کشور انجام می‌شود. لاوروف نیز با ارائه آمارهایی از رشد مبادلات تجاری، اعلام کرد که حجم تجارت دوجانبه در سال گذشته میلادی افزایشی ۲۱ درصدی داشته و در هشت ماه نخست سال جاری نیز بیش از ۱۰ درصد رشد را تجربه کرده است. وی اجرایی شدن موافقت‌نامه تجارت آزاد میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا را عامل مهمی در این روند پرشتاب توصیف کرد و از کار منظم کمیسیون مشترک همکاری‌های اقتصادی و تجاری و استمرار رایزنی‌ها در سطوح دولتی و بخش خصوصی به عنوان محرک‌های اصلی این همکاری‌ها یاد کرد. این در حالی است که هر دو طرف بر ادامه همکاری‌ها در چارچوب نهادهای بین‌المللی نظیر بریکس، سازمان همکاری شانگهای و اتحادیه اقتصادی اوراسیا برای مقابله با یکجانبه‌گرایی آمریکا تأکید کردند.
در بخش دیگری از این نشست، وزیر خارجه روسیه به همکاری‌های راهبردی انرژی و زیرساختی میان دو کشور اشاره کرد و گفت: «متخصصان روس به‌تدریج به نیروگاه اتمی بوشهر بازمی‌گردند و مسکو توافقات سرمایه‌گذاری با تهران را متوقف نمی‌کند.» وی با تأکید بر اینکه روسیه در عمل نشان داده به تعهدات خود پایبند است، افزود که همکاری در پروژه‌های نفت، گاز و نیروگاه‌های اتمی از اولویت‌های مسکو در قبال تهران است. لاوروف همچنین از احتمال سفر مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران، به مسکو برای شرکت در اجلاس سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز (GECF) در روزهای آتی خبر داد و ابراز امیدواری کرد که این سفر زمینه‌ساز تعمیق هرچه بیشتر روابط دوجانبه شود. عراقچی نیز در این خصوص با استقبال از توسعه همکاری‌های انرژی، بر ضرورت تسریع در اجرای پروژه‌های مشترک زیرساختی و سرمایه‌گذاری متقابل تأکید کرد و گفت که موانع موجود بر سر راه همکاری‌های بانکی و مالی دو کشور در حال بررسی و رفع است.
هماهنگی تهران و مسکو در قبال بحران‌های منطقه‌ای و بین‌المللی
وزیر امور خارجه ایران در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به رایزنی‌های مفصل دو طرف درباره مهم‌ترین تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی، تصریح کرد: «دیدگاه مشترک ایران، روسیه و بسیاری از کشورهای دیگر این است که مسائل منطقه راه‌حل نظامی ندارند و باید از طریق دیپلماسی و راهکارهای سیاسی پیگیری شوند.» وی از گفت‌وگو درباره مسائل خلیج فارس، غرب آسیا، قفقاز، اروپا، مذاکرات ایران و آمریکا و تحولات اوکراین خبر داد و افزود که دو کشور بر ضرورت توقف نسل‌کشی فلسطینیان و توسعه‌طلبی خطرناک رژیم صهیونیستی در منطقه تأکید دارند. عراقچی همچنین با اشاره به ناامنی‌های موجود در تنگه هرمز، این ناامنی را نتیجه مستقیم تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران دانست که از نهم اسفند سال گذشته آغاز شده و همچنان ادامه دارد. وی جنگ تحمیلی و محاصره اقتصادی را عوامل اصلی ناامنی در منطقه معرفی کرد و خواستار پایان یافتن این وضعیت شد.
وزیر خارجه روسیه نیز در این نشست با تأکید بر همسویی مواضع مسکو و تهران در قبال تحولات منطقه، از بررسی حوادث امنیتی اخیر در دریای خزر از جمله حملات به کشتی‌های تجاری ایران و روسیه و تعرض به زیرساخت‌های بندری خبر داد و گفت که چنین تحرکاتی پیامدهای وخیمی برای صلح و امنیت منطقه دارد. لاوروف همچنین از اشتراک نظر کامل دو کشور درباره ضرورت کاهش تنش میان افغانستان و پاکستان و لزوم مقابله هماهنگ با تهدیدات تروریستی خبر داد. عراقچی در ادامه با انتقاد شدید از سیاست‌های اروپا و آمریکا گفت: «اروپا باید چشم خود را به روی واقعیت‌ها باز کند.» وی اروپایی‌ها را به داشتن اشتباه محاسباتی و برداشت‌های غلط متهم کرد و افزود که سیاست‌های نادرست آن‌ها عامل بسیاری از جنگ‌ها و مشکلات موجود در جهان از جمله طولانی‌شدن جنگ اوکراین و کشته‌شدن صدها هزار فلسطینی شده است. عراقچی همچنین با اشاره به شکست آمریکا در جنگ ۹ ماهه علیه ایران، تصریح کرد که واشنگتن و متحدانش به جای پذیرش واقعیت‌ها، به دنبال توجیه اقدامات خود هستند.
پیامدهای راهبردی نشست تهران برای آینده روابط و معادلات منطقه
نشست خبری مشترک وزیران خارجه ایران و روسیه در تهران را می‌توان نقطه عطفی در تثبیت محور مقاومت و تقویت همکاری‌های چندجانبه در برابر فشارهای غرب دانست. این نشست در شرایطی برگزار شد که تهران و مسکو در سال‌های اخیر با تشدید تحریم‌های آمریکا و اروپا مواجه بوده‌اند و هر دو کشور به دنبال ایجاد سازوکارهای جایگزین برای دور زدن نظام تحریمی هستند. اجرایی شدن موافقت‌نامه مشارکت جامع راهبردی که نخستین بار در سفر رسمی رؤسای جمهور دو کشور به امضا رسید، چارچوب حقوقی محکمی برای گسترش همکاری‌ها در حوزه‌های اقتصادی، سیاسی، امنیتی و فرهنگی فراهم کرده است. کارشناسان معتقدند که این توافق می‌تواند به عنوان الگویی برای سایر کشورهای مستقل در مقابله با یکجانبه‌گرایی آمریکا مورد استفاده قرار گیرد و نقش ایران و روسیه را در معادلات جهانی به ویژه در چارچوب بریکس و سازمان شانگهای ارتقا دهد.
از سوی دیگر، تحولات اخیر در منطقه از جمله ادامه تجاوزات رژیم صهیونیستی در غزه و لبنان، ناامنی در دریای سرخ و تنگه هرمز، و همچنین جنگ اوکراین، همکاری‌های تهران و مسکو را به سطحی راهبردی‌تر ارتقا داده است. ایران و روسیه به عنوان دو بازیگر کلیدی در غرب آسیا و اوراسیا، می‌توانند با هماهنگی بیشتر در سازمان‌های بین‌المللی، مانع از تصویب قطعنامه‌های ضدایرانی و ضدروسی شوند. لاوروف در این نشست با اشاره به ارسال کمک‌های بشردوستانه به ایران، بر عزم مسکو برای عدم توقف توافقات سرمایه‌گذاری تأکید کرد که نشان‌دهنده پایبندی عملی روسیه به تعهداتش است. با این حال، برخی ناظران بر این باورند که سرعت اجرای پروژه‌های اقتصادی هنوز متناسب با سطح روابط سیاسی نیست و نیاز به تسریع در رفع موانع بانکی و بیمه‌ای وجود دارد. در مجموع، نشست تهران را می‌توان گامی مهم در جهت تعمیق مناسبات دو کشور و تحکیم ثبات و امنیت پایدار در منطقه ارزیابی کرد؛ چرا که همکاری‌های ایران و روسیه نقشی کلیدی در معادلات امنیت منطقه‌ای ایفا می‌کند و می‌تواند به کاهش تنش‌ها و ایجاد نظم جدید جهانی کمک کند.
در حال بارگذاری نظرات...