آژیر خطر در نجران به صدا درآمد؛ راز انفجارهای مرموز در جنوب عربستان چه بود؟

به گزارش تیترستان؛ منابع خبری منطقه از شنیده شدن صدای چندین انفجار مهیب در شهر نجران در جنوب غربی عربستان سعودی خبر میدهند. این انفجارها در حالی رخ داده که رسانههای سعودی و برخی منابع عربی از به صدا درآمدن آژیرهای هشدار خطر در این شهر خبر دادهاند. نهاد دفاع شهری (غیرنظامی) عربستان نیز به طور رسمی از فعال شدن سیستم هشدار نسبت به آنچه «خطر احتمالی» در نجران خوانده شده، خبر داده است. همزمان گزارشهای تأیید نشدهای از سوی برخی منابع یمنی و شبکههای اجتماعی وابسته به گروههای مقاومت، از وقوع یک حمله موشکی از خاک یمن به سمت اهدافی در داخل خاک عربستان حکایت دارد. هنوز هیچ مقام رسمی سعودی یا یمنی مسئولیت این انفجارها را بر عهده نگرفته و مقامات محلی نیز تاکنون از تلفات یا خسارات احتمالی این حادثه اطلاعاتی منتشر نکردهاند. با این حال، همزمانی این رویداد با افزایش تنشها در دریای سرخ و حملات پراکنده به تأسیسات نفتی و نظامی عربستان، گمانهزنیها درباره عامل این انفجارها را تشدید کرده است.
نجران؛ هدفی راهبردی در نزدیکی مرزهای یمن
شهر نجران در جنوب غربی عربستان و در فاصله حدود ۸۰ کیلومتری از مرز یمن قرار دارد و از دیرباز به عنوان یکی از مناطق حساس و راهبردی این کشور شناخته میشود. این شهر در سالهای گذشته بارها هدف حملات موشکی و پهپادی نیروهای انصارالله یمن قرار گرفته است. در واقع، نجران به دلیل نزدیکی به استان صعده یمن که پایگاه اصلی انصارالله محسوب میشود، همواره در تیررس حملات تلافیجویانه این گروه بوده است. در حملات پیشین، فرودگاه نجران، تأسیسات آرامکو و برخی اهداف نظامی در این منطقه آسیب دیده بودند. اکنون با شنیده شدن انفجارهای جدید، نگرانیها درباره از سرگیری حملات موشکی به این منطقه افزایش یافته است. به نظر میرسد که دستگاههای امنیتی عربستان در حالت آمادهباش کامل قرار گرفتهاند و پروازهای فرودگاه نجران نیز احتمالاً با اختلال مواجه شده است.
بررسی سابقه تحولات نشان میدهد که نجران از زمان آغاز جنگ یمن در سال ۲۰۱۵ میلادی، همواره یکی از کانونهای تنش بوده است. انصارالله بارها اعلام کرده که حملات خود به عمق خاک عربستان را در پاسخ به حملات هوایی ائتلاف سعودی به یمن انجام میدهد. در سال ۲۰۱۹ میلادی، یک حمله پهپادی و موشکی گسترده به تأسیسات نفتی بقیق و خریص عربستان انجام شد که به کاهش موقت تولید نفت این کشور انجامید و نجران نیز در همان دوره شاهد چندین حمله مشابه بود. با این حال، در ماههای اخیر و پس از آتشبس شکننده میان طرفین، حملات به خاک عربستان کاهش یافته بود. اما گزارشهای جدید از انفجار در نجران نشان میدهد که ممکن است دوره جدیدی از تنشها آغاز شده باشد. کارشناسان نظامی معتقدند که اگر این حمله موشکی تأیید شود، میتواند به معنای نقض آتشبس و بازگشت به چرخه خشونت باشد.
واکنشهای اولیه و سکوت مقامات سعودی
تا لحظه تنظیم این گزارش، مقامات رسمی عربستان سعودی هیچ بیانیهای درباره ماهیت انفجارها یا عامل آن منتشر نکردهاند. نهاد دفاع شهری عربستان تنها به فعال شدن آژیرهای هشدار اشاره کرده و از شهروندان خواسته است که آرامش خود را حفظ کنند و به دستورالعملهای ایمنی توجه کنند. برخی رسانههای سعودی نیز بدون اشاره به جزئیات، از «شنیده شدن صداهای انفجار» در نجران خبر داده و اعلام کردهاند که تیمهای امدادی به محل اعزام شدهاند. در سوی دیگر، منابع وابسته به انصارالله یمن هنوز هیچ ادعایی درباره انجام این حمله مطرح نکردهاند، اما شبکههای اجتماعی نزدیک به این گروه با بازنشر اخبار مربوط به انفجارها، آن را به حملات موشکی جدید علیه عربستان مرتبط دانستهاند. این در حالی است که ائتلاف به رهبری عربستان نیز از چند روز پیش حملات هوایی خود به مواضع انصارالله در یمن را تشدید کرده بود.
سکوت مقامات سعودی در حالی است که در گذشته نیز این کشور در موارد مشابه، ابتدا سکوت اختیار کرده و سپس در بیانیههای رسمی، حملات را تأیید یا تکذیب میکرد. به عنوان مثال، در حمله به تأسیسات آرامکو در سال ۲۰۱۹، مقامات سعودی ابتدا از وقوع آتشسوزی خبر دادند اما چند ساعت بعد مسئولیت آن را به ایران و انصارالله نسبت دادند. اکنون نیز تحلیلگران احتمال میدهند که ریاض در حال ارزیابی ابعاد حادثه باشد و ممکن است در ساعات آینده موضع رسمی خود را اعلام کند. از سوی دیگر، برخی منابع دیپلماتیک در منطقه گفتهاند که عربستان در حال رایزنی با متحدان غربی خود درباره واکنش مناسب به این حادثه است. این در حالی است که دولت آمریکا نیز اعلام کرده تحولات عربستان را از نزدیک دنبال میکند.
پیامدهای احتمالی برای امنیت منطقه و بازارهای جهانی
وقوع انفجار در نجران و احتمال حمله موشکی به عربستان، در شرایطی رخ میدهد که منطقه خاورمیانه با تنشهای بیسابقهای روبرو است. جنگ غزه، حملات به کشتیها در دریای سرخ و تنشهای میان ایران و آمریکا، همگی فضایی پرالتهاب را ایجاد کردهاند. در چنین شرایطی، هرگونه حمله به خاک عربستان میتواند به سرعت به یک بحران گستردهتر تبدیل شود. عربستان سعودی به عنوان بزرگترین صادرکننده نفت جهان، نقش حیاتی در بازارهای انرژی ایفا میکند و هر تهدید علیه زیرساختهای نفتی آن، بلافاصله بر قیمت جهانی نفت تأثیر میگذارد. در دقایق نخست پس از انتشار خبر انفجارها، قیمت نفت برنت در بازارهای آسیایی با افزایش جزئی مواجه شد، هرچند هنوز نوسانات شدید نبوده است. کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند که اگر این حادثه به یک درگیری نظامی گسترده منجر شود، ممکن است قیمت نفت به بالای ۱۰۰ دلار در هر بشکه برسد.
از منظر سیاسی نیز، این حادثه میتواند روند عادیسازی روابط عربستان با برخی کشورهای منطقه را مختل کند. در ماههای اخیر، ریاض تلاش کرده بود با کاهش تنشها، توجه خود را به توسعه اقتصادی و پروژههای چشمانداز ۲۰۳۰ معطوف کند. اما وقوع چنین حملاتی میتواند بار دیگر امنیت را در اولویت قرار دهد و بودجه نظامی را افزایش دهد. همچنین، اگر مشخص شود که حمله از یمن انجام شده، ممکن است عربستان حملات تلافیجویانه گستردهای را علیه مواضع انصارالله آغاز کند که به نوبه خود به افزایش تلفات غیرنظامیان و بدتر شدن بحران انسانی در یمن منجر خواهد شد. سازمان ملل متحد نیز بارها هشدار داده است که تشدید تنش در یمن میتواند تلاشهای صلح را به عقب بیندازد. در مجموع، انفجارهای نجران را باید یک هشدار جدی برای کل منطقه دانست؛ هشداری که نشان میدهد آتش جنگ یمن هنوز خاموش نشده و میتواند هر لحظه شعلهور شود.
در حال بارگذاری نظرات...