وزیر راه در آستانه چه خبری را به قزاق‌ها داد که استقبال گسترده‌ای برانگیخت؟
به گزارش تیترستان؛ فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی ایران، در جریان سفر به قزاقستان و در دیدار با نورلان سورانبایف، وزیر حمل‌ونقل این کشور، بر اهمیت اتصال چابهار به زاهدان و سرخس برای توسعه ترانزیت منطقه‌ای تأکید کرد. این دیدار که در شهر آستانه برگزار شد، فرصتی برای بررسی راهکارهای گسترش همکاری‌های حمل‌ونقلی دو کشور و فعال‌سازی کریدورهای بین‌المللی بود. صادق در این نشست با اشاره به نقشه‌راه مسیر شرقی کریدور شمال-جنوب که با مشارکت ایران، قزاقستان، روسیه و ترکمنستان تدوین شده است، پیگیری اجرای توافقات و رفع موانع موجود را از اولویت‌های همکاری تهران و آستانه دانست. وی همچنین از میزبانی شایسته قزاقستان برای رویدادهای حمل‌ونقلی منطقه‌ای قدردانی کرد و خواستار تسریع در اجرایی شدن پروتکل اصلاحی حمل‌ونقل بین‌المللی کالا و مسافر شد. این اظهارات نشان‌دهنده عزم ایران برای تبدیل شدن به قطب ترانزیتی منطقه و بهره‌برداری حداکثری از موقعیت ژئوپلیتیکی خود است.
چابهار-زاهدان؛ کریدوری که افغانستان و آسیای میانه را به آب‌های آزاد متصل می‌کند
وزیر راه و شهرسازی در ادامه این دیدار، با اشاره به راه‌اندازی قریب‌الوقوع خط آهن چابهار-زاهدان، از همتای قزاق خود برای حضور در مراسم افتتاح این خط آهن دعوت کرد. وی اتصال چابهار به زاهدان و سرخس را در دسترسی افغانستان و کشورهای شمالی خزر بسیار موثر دانست و آن را فرصتی جدید برای ترانزیت و لجستیک منطقه توصیف کرد. این خط آهن که قرار است بندر چابهار را به شبکه ریلی سراسری ایران متصل کند، می‌تواند مسیر دسترسی کشورهای محصور در خشکی مانند افغانستان و کشورهای آسیای میانه به آب‌های آزاد اقیانوس هند را به طور قابل توجهی کوتاه‌تر کند. کارشناسان معتقدند که این پروژه نه تنها برای ایران بلکه برای کل منطقه از نظر اقتصادی و استراتژیک حائز اهمیت است و می‌تواند حجم مبادلات تجاری را به شکل چشمگیری افزایش دهد.
صادق همچنین با تأکید بر مزیت‌های مسیر ایران برای دسترسی قزاقستان به بازارهای جهانی، همکاری‌های حمل‌ونقلی دو کشور را زمینه‌ساز منافع اقتصادی مشترک دانست. وی پیشنهادهایی نظیر فعال‌سازی شاخه شرقی کریدور شمال-جنوب، افزایش ظرفیت ترانزیت، اتصال بندر چابهار به شبکه ریلی و توسعه کریدور چین-قزاقستان-ایران-اروپا را برای گسترش همکاری‌های ترانزیتی مطرح کرد. این پیشنهادها مورد استقبال وزیر حمل‌ونقل قزاقستان قرار گرفت و قرار شد نقشه راه همکاری‌های دوجانبه با تأکید بر کریدورهای پیشنهادی ایران تدوین و برای امضا آماده شود. به نظر می‌رسد که ایران با ارائه این بسته پیشنهادی جامع، به دنبال جلب مشارکت فعال قزاقستان در کریدورهای عبوری خود است تا ضمن افزایش درآمدهای ترانزیتی، نفوذ اقتصادی خود را در منطقه گسترش دهد.
استقبال قزاقستان از سند جامع همکاری‌های حمل‌ونقلی
نورلان سورانبایف، وزیر حمل‌ونقل قزاقستان، نیز در این دیدار با استقبال از پیشنهادات سازنده وزیر راه و شهرسازی ایران، بر عزم کشورش برای توسعه روابط حمل‌ونقلی با ایران تأکید کرد و گفت که نقشه راه همکاری پیشنهادی ایران در حال نهایی شدن است. وی همچنین از دعوت همتای ایرانی خود برای حضور در مراسم افتتاح خط آهن چابهار-زاهدان استقبال کرد و بر توسعه مسیرهای تجاری و تنوع‌بخشی به شبکه‌های حمل‌ونقل ریلی و جاده‌ای تأکید نمود. سورانبایف پیگیری ارتقای مبادلات تجاری و برگزاری نشست‌های دو و چندجانبه با مشارکت کشورهای منطقه را برای تقویت ارتباطات لجستیکی در مسیرهای منتهی به آسیای میانه، قفقاز و اروپا ضروری دانست. این اظهارات نشان می‌دهد که قزاقستان نیز به دنبال بهره‌گیری از مسیرهای ترانزیتی ایران برای دسترسی به بازارهای جهانی و تنوع بخشیدن به مسیرهای صادراتی خود است.
دو طرف در پایان این دیدار بر ضرورت تقویت همکاری در همه شیوه‌های حمل‌ونقل و تدوین سند جامع همکاری‌های حمل‌ونقلی تأکید کردند؛ پیشنهادی که با استقبال وزیر حمل‌ونقل قزاقستان همراه شد. قرار است این سند جامع چارچوب همکاری‌های بلندمدت دو کشور در حوزه حمل‌ونقل ریلی، جاده‌ای، دریایی و هوایی را مشخص کند و زمینه را برای سرمایه‌گذاری‌های مشترک و تسهیل رویه‌های گمرکی فراهم آورد. کارشناسان معتقدند که امضای این سند می‌تواند گامی مهم در جهت تحکیم روابط اقتصادی ایران و قزاقستان و افزایش سهم ترانزیت از تولید ناخالص داخلی باشد. همچنین همکاری دو کشور در کریدورهای بین‌المللی می‌تواند به کاهش هزینه‌های حمل‌ونقل و زمان تحویل کالا کمک کند و رقابت‌پذیری اقتصادی را بهبود بخشد.
پیامدهای راهبردی؛ از تقویت جایگاه ایران تا رونق اقتصادی منطقه
اهمیت این دیدار و توافقات حاصل از آن را باید در چارچوب تلاش‌های ایران برای تبدیل شدن به هاب ترانزیتی منطقه و همچنین رقابت با کریدورهای رقیب مانند کریدور تراسیکا (ترکیه-قفقاز-آسیای میانه) و مسیرهای روسیه-قزاقستان-ترکمنستان-ایران ارزیابی کرد. ایران با دارا بودن موقعیت جغرافیایی منحصر به فرد، می‌تواند کوتاه‌ترین مسیر اتصال آسیای میانه و چین به اروپا و آب‌های آزاد را فراهم کند. فعال‌سازی کریدور شمال-جنوب و اتصال چابهار به شبکه ریلی، ضمن افزایش درآمدهای ارزی، می‌تواند به توسعه مناطق محروم شرق کشور نیز کمک شایانی کند. از سوی دیگر، قزاقستان به عنوان بزرگ‌ترین اقتصاد آسیای میانه و دارای ذخایر عظیم انرژی و مواد معدنی، شریک تجاری مهمی برای ایران محسوب می‌شود و گسترش همکاری‌های حمل‌ونقلی می‌تواند حجم مبادلات تجاری دو کشور را به طور قابل توجهی افزایش دهد.
در مجموع، سفر وزیر راه و شهرسازی به قزاقستان و مذاکرات انجام شده نشان‌دهنده رویکرد فعال دیپلماسی اقتصادی ایران در منطقه است. با توجه به رقابت شدید قدرت‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای برای کنترل مسیرهای ترانزیتی، ایران باید با سرعت بیشتری پروژه‌های زیرساختی خود را به بهره‌برداری برساند و موانع موجود بر سر راه ترانزیت را برطرف کند. افتتاح قریب‌الوقوع خط آهن چابهار-زاهدان می‌تواند نقطه عطفی در این مسیر باشد و زمینه را برای تحقق وعده‌های توسعه ترانزیت فراهم آورد. همچنین امضای سند جامع همکاری‌های حمل‌ونقلی با قزاقستان می‌تواند الگویی برای همکاری با سایر کشورهای منطقه باشد و به تقویت همگرایی اقتصادی در اوراسیا کمک کند. در نهایت، موفقیت این طرح‌ها نیازمند هماهنگی بین‌دستگاهی، تأمین مالی پایدار و ثبات سیاسی و اقتصادی در منطقه است تا ایران بتواند به عنوان پل ارتباطی مطمئن و کارآمد در قلب جاده ابریشم نوین ایفای نقش کند.
در حال بارگذاری نظرات...