شبهای ناآرام فرانسه؛ پلیس عقب نشست، اما یک تصمیم پشت پرده در راه است!

به گزارش تیترستان؛ فرانسه این روزها در یکی از پرتنشترین دورههای سیاسی و اجتماعی خود در سالهای اخیر به سر میبرد. گسترش اعتراضات معیشتی و اقتصادی که از چند هفته پیش با تجمعات دانشآموزان آغاز شد، اکنون به بحرانی فراگیر تبدیل شده و دولت را به اعمال محدودیتهای شبانه وادار کرده است. خبرگزاری فرانسه روز دوشنبه اعلام کرد که محدودیتهای امنیتی جدید از ساعت ۲۳ به وقت محلی در میدان جمهوری و منطقه تجاری لهآل پاریس اجرایی میشود و تا ساعت ۶ صبح سهشنبه ادامه خواهد داشت. همچنین برگزاری تجمعات اعتراضی در این مناطق از ساعت ۲۰ ممنوع شده است. این تصمیم پس از چند روز ناآرامی گسترده اتخاذ شد که طی آن اعتراضات علیه افزایش هزینههای زندگی و مشکلات اقتصادی به درگیری میان معترضان و نیروهای پلیس در شهرهای مختلف کشیده شد. مقامهای فرانسه همچنین اعلام کردهاند که محدودیتهای مشابهی در شهرهای لیل، لیون و نیس نیز به اجرا گذاشته میشود و در برخی مناطق منع تردد شبانه صرفاً شامل افراد زیر ۱۸ سال خواهد بود.
بازداشتهای گسترده و اعتراف به از دست رفتن کنترل شهرها
بر اساس تازهترین آمار اعلامشده از سوی مقامهای فرانسوی، بیش از ۲ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان ناآرامیهای اخیر بازداشت شدهاند و نزدیک به هزار نفر از نیروهای امنیتی آسیب دیدهاند. همچنین دستکم سه هزار واحد تجاری در شهرهای مختلف هدف تخریب یا غارت قرار گرفتهاند. شدت ناآرامیها به اندازهای بوده که لوران نونز، وزیر کشور فرانسه، روز دوشنبه اذعان کرد نیروهای پلیس در برخی شهرهای بزرگ کنترل اوضاع را از دست دادهاند. وی در پی انتقادها از عملکرد دستگاههای امنیتی، استعفای خود را به امانوئل مکرون رئیسجمهوری فرانسه ارائه کرد، اما کاخ الیزه اعلام کرد که مکرون با این استعفا مخالفت کرده و خواستار اتخاذ تدابیر مؤثرتر برای مهار ناآرامیها شده است. مکرون همچنین به کاستیهای اطلاعاتی و ضعف در پیشبینی دامنه اعتراضات اذعان کرده و از مسئولان امنیتی خواسته است درباره دلایل ناکامی در کنترل حوادث اخیر توضیح دهند.
با وجود بازداشتهای گسترده و محدودیتهای اعمالشده، نشانهای از فروکشکردن بحران دیده نمیشود. تنشها روز دوشنبه نیز ادامه یافت و گروهی از معترضان با مسدود کردن ورودی موزه لوور در پاریس، فعالیت این مرکز گردشگری مهم را مختل کردند. همزمان، اتحادیه اروپا ضمن محکوم کردن خشونتها و تخریب اموال عمومی، بر ضرورت صیانت از حق برگزاری تجمعات مسالمتآمیز در فرانسه تأکید کرده است. این در حالی است که گروههای معترض از برگزاری دور تازهای از تجمعات در روزهای آینده خبر دادهاند و همین مسئله نگرانیها درباره طولانی شدن بحران را افزایش داده است. به نظر میرسد دولت فرانسه با دو راهی دشواری روبرو است: از یک سو باید نظم عمومی را بازگرداند و از سوی دیگر نمیخواهد با سرکوب شدید، شکاف میان مردم و حاکمیت را عمیقتر کند.
تهدید وضعیت اضطراری؛ آخرین برگ برنده دولت در آستانه انتخابات
سباستین لکورنو، نخستوزیر فرانسه، روز دوشنبه با تأکید بر ضرورت بازگرداندن نظم عمومی اعلام کرد که دولت در اجرای تدابیر امنیتی مصمم است و در صورت لزوم، احتمال اعلام وضعیت اضطراری نیز وجود دارد. وی در عین حال تصریح کرد که دولت اکنون به جای اعمال محدودیتهای سراسری، اجرای منع تردد محدود و منطقهای را در دستور کار قرار داده است. این اظهارات نشان میدهد که مقامهای فرانسوی میکوشند با نمایش قدرت و در عین حال پرهیز از دامن زدن به خشم عمومی، بحران را مدیریت کنند. اما تجربه سالهای اخیر در فرانسه، از جمله جنبش جلیقه زردها، نشان داده است که اعمال محدودیتهای شدید اغلب به تشدید اعتراضات و افزایش همبستگی میان گروههای مختلف اجتماعی منجر شده است. بنابراین، هرگونه تصمیم برای اعلام وضعیت اضطراری میتواند به مثابه شمشیری دولبه عمل کند و دولت را در معرض انتقادهای گستردهتری قرار دهد.
ناآرامیهای اخیر در شرایطی به بحرانی سیاسی برای دولت فرانسه تبدیل شده که تنها حدود شش ماه تا انتخابات ریاستجمهوری این کشور باقی مانده است. این موضوع اهمیت تصمیمهای پیش رو را دوچندان میکند، زیرا هرگونه ناکامی در مهار بحران میتواند به ضرر دولت فعلی و به سود رقبای سیاسی آن تمام شود. از سوی دیگر، اپوزیسیون و گروههای معترض نیز از این فرصت برای طرح مطالبات خود استفاده میکنند و خواستار تغییرات ساختاری در سیاستهای اقتصادی و اجتماعی هستند. به نظر میرسد فرانسه در آستانه یک آزمون بزرگ سیاسی قرار دارد که نتیجه آن نه تنها بر آینده دولت مکرون، بلکه بر ثبات اجتماعی و اقتصادی این کشور در سالهای آینده تأثیر خواهد گذاشت.
ریشههای بحران و پیامدهای احتمالی برای فرانسه و اروپا
برای درک عمق بحران کنونی، باید به ریشههای اقتصادی و اجتماعی آن توجه کرد. اعتراضات اخیر در حالی شکل گرفت که فرانسه مانند بسیاری از کشورهای اروپایی با تورم بالا، افزایش هزینههای انرژی و کاهش قدرت خرید شهروندان روبرو است. این مشکلات در کنار نارضایتیهای مزمن از سیاستهای دولت، به ویژه در مناطق حاشیهای و کمدرآمد، زمینهساز اعتراضات گسترده شده است. دانشآموزان نیز که در هفتههای گذشته به وضعیت مدارس و کمبود امکانات اعتراض داشتند، به این جنبش پیوستند و بدنه اجتماعی آن را گستردهتر کردند. به نظر میرسد دولت فرانسه باید علاوه بر اقدامات امنیتی، به ریشههای اقتصادی و اجتماعی این نارضایتیها نیز رسیدگی کند، در غیر این صورت حتی اگر بتواند در کوتاهمدت نظم را برقرار کند، در میانمدت با چالشهای جدیتری روبرو خواهد شد.
در سطح اروپایی نیز بحران فرانسه میتواند پیامدهای مهمی داشته باشد. فرانسه به عنوان یکی از قدرتهای اصلی اتحادیه اروپا، نقش کلیدی در تصمیمگیریهای این اتحادیه ایفا میکند و بیثباتی داخلی آن میتواند بر توانایی این کشور در ایفای نقش رهبری در اروپا تأثیر بگذارد. همزمان، اتحادیه اروپا با دقت تحولات را دنبال میکند و ضمن محکوم کردن خشونتها، بر لزوم حفظ حقوق شهروندی و آزادی تجمعات مسالمتآمیز تأکید دارد. این موضعگیری نشاندهنده نگرانی از گسترش ناآرامیها به سایر کشورهای اروپایی است، به ویژه در شرایطی که بسیاری از کشورهای عضو با مشکلات اقتصادی مشابهی دست و پنجه نرم میکنند. در مجموع، آنچه اکنون در فرانسه میگذرد، نه تنها یک بحران داخلی، بلکه آزمونی برای انسجام اجتماعی و توانایی دولتها در مدیریت نارضایتیهای مردمی در عصر عدم قطعیت اقتصادی است.
در حال بارگذاری نظرات...