پشت پرده سفر لاوروف به تهران؛ نشانه‌ای که روس‌ها نمی‌خواهند عرب‌ها ببینند!
به گزارش تیترستان؛ محمدکاظم سجادپور، استاد روابط بین‌الملل و دانشکده وزارت خارجه، در گفت‌وگوی ویژه خبری با اشاره به سفر سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، به ایران اظهار کرد که این سفر در چارچوب تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. وی با اشاره به اینکه لاوروف پیش از سفر به تهران در بحرین و در نشست شورای همکاری خلیج فارس حضور پیدا کرده بود، افزود: «یکی از اهداف سفر لاوروف به تهران این بود که روسیه در برابر کشورهای عربی نشان دهد تمام ظرفیت و کارت‌های خود را در رابطه با ایران به کار نگرفته است.» این تحلیلگر مسائل بین‌الملل تأکید کرد که روسیه با این سفر می‌خواهد پیامی دوگانه به منطقه مخابره کند؛ از یک سو عمق روابط خود با ایران را به نمایش بگذارد و از سوی دیگر نشان دهد که هنوز ظرفیت‌های استفاده‌نشده‌ای برای همکاری با کشورهای عربی دارد.
سفر لاوروف و پیام دوگانه مسکو به تهران و ریاض
سجادپور در ادامه این گفت‌وگو با اشاره به اینکه سفر لاوروف به تهران پس از حضور در نشست شورای همکاری خلیج فارس انجام شد، تصریح کرد: «این ترتیب سفر نشان‌دهنده یک دیپلماسی فعال از سوی روسیه است که می‌خواهد همزمان با کشورهای عربی و ایران تعامل داشته باشد.» وی افزود که روسیه پس از تحولات اوکراین و افزایش فشارهای غرب، به دنبال تقویت متحدان خود در خاورمیانه است و ایران به عنوان یک بازیگر کلیدی در این منطقه می‌تواند نقش مهمی در تأمین منافع مسکو ایفا کند. استاد روابط بین‌الملل خاطرنشان کرد که لاوروف در سفر به بحرین با مقامات ارشد این کشور درباره مسائل امنیتی و اقتصادی منطقه گفت‌وگو کرده و سپس به تهران آمده تا به طرف ایرانی اطمینان دهد که روابط روسیه و ایران در سطح راهبردی قرار دارد. به گفته وی، این سفر همچنین می‌تواند نشانه‌ای از تمایل روسیه برای میانجیگری میان ایران و آمریکا باشد، به ویژه که ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهور روسیه، اخیراً در سخنانی به نقش میانجیگرانه مسکو در مناسبات بین‌المللی اشاره کرده است.
این کارشناس مسائل بین‌الملل در بخش دیگری از سخنان خود به توافق روسیه و آمریکا بر سر تبادل ۳۰۰ هزار تن گازوئیل اشاره کرد و گفت: «این توافق نشانه زلزله سیاسی در اروپا و جناح ضدروس آمریکاست.» وی توضیح داد که چنین توافقاتی در حالی صورت می‌گیرد که روابط روسیه و غرب به دنبال بحران اوکراین به شدت تیره شده است و مسکو تلاش می‌کند با استفاده از ابزارهای اقتصادی و انرژی، نفوذ خود را در بازارهای جهانی حفظ کند. سجادپور تأکید کرد که این توافق گازوئیل نشان می‌دهد که واشنگتن در برخی حوزه‌ها ناچار به همکاری با مسکو است و این موضوع می‌تواند بر معادلات سیاسی جهانی تأثیر بگذارد. به عقیده وی، چنین تحولاتی حاکی از آن است که نظم جهانی در حال تغییر است و قدرت‌های بزرگ ناچارند واقعیت‌های جدید را بپذیرند.
دو بحران جهانی که آینده روابط بین‌الملل را شکل می‌دهند
سجادپور در ادامه با اشاره به دو بحران عمده در سطح جهانی که به گفته وی کیفیت روابط بین‌الملل آینده را نشان می‌دهند، اظهار داشت: «یکی جنگ اوکراین و دیگری جنگ رژیم صهیونیستی و آمریکا علیه ایران است.» وی تصریح کرد که این دو جنگ، جنگ‌های عادی نیستند و فقط شامل نبرد نظامی نمی‌شوند، بلکه ابعاد اقتصادی، سیاسی، رسانه‌ای و سایبری را نیز در بر می‌گیرند. استاد روابط بین‌الملل افزود: «در چنین شرایطی، کشورها ناچارند استراتژی‌های خود را بازتعریف کنند و به دنبال اتحادهای جدید باشند.» به گفته وی، روسیه با درک این واقعیت، سعی دارد نقش خود را به عنوان یک قدرت جهانی بازتعریف کند و از ظرفیت‌های منطقه‌ای برای پیشبرد اهداف خود استفاده نماید. سجادپور همچنین به نقش ایران در این معادلات اشاره کرد و گفت که تهران می‌تواند با اتکا به موقعیت ژئوپلیتیک خود، در معادلات قدرت جهانی تأثیرگذار باشد.
این تحلیلگر مسائل بین‌الملل در ادامه به ابعاد دیگر این بحران‌ها پرداخت و گفت که جنگ اوکراین نه تنها امنیت اروپا را تحت تأثیر قرار داده، بلکه باعث بازآرایی اتحادهای نظامی و سیاسی در سطح جهان شده است. وی افزود که درگیری‌های اخیر در غزه و حملات رژیم صهیونیستی به ایران نیز نشان‌دهنده پیچیدگی روزافزون روابط بین‌الملل است و کشورهای مختلف را به سمت اتخاذ مواضع شفاف‌تر سوق می‌دهد. سجادپور تأکید کرد که در چنین فضایی، دیپلماسی فعال و هوشمندانه می‌تواند از بروز بحران‌های بزرگ‌تر جلوگیری کند و ایران با تکیه بر توان دیپلماتیک خود قادر است منافع ملی را تأمین نماید. به عقیده وی، سفر لاوروف به تهران را باید در همین چارچوب تحلیل کرد؛ چراکه روسیه به دنبال آن است که با ایران به عنوان یک شریک راهبردی، در معادلات جهانی وزن‌کشی کند.
روسیه و ایران؛ اتحادی راهبردی در برابر فشارهای غرب
سجادپور در بخش پایانی سخنان خود با تأکید بر اهمیت روابط ایران و روسیه در شرایط کنونی، گفت که دو کشور در سال‌های اخیر همکاری‌های گسترده‌ای در حوزه‌های سیاسی، اقتصادی و نظامی داشته‌اند و این همکاری‌ها در سایه فشارهای غرب بر هر دو کشور، بیش از پیش تقویت شده است. وی افزود: «روسیه و ایران هر دو تحت تحریم‌های غرب هستند و این موضوع آن‌ها را به سمت همکاری‌های راهبردی سوق داده است.» به گفته این استاد روابط بین‌الملل، سفر لاوروف به تهران همچنین می‌تواند نشانه‌ای از تمایل مسکو برای ایفای نقش میانجی در منازعات منطقه‌ای باشد، به ویژه که پوتین در سخنان اخیر خود به لزوم حل‌وفصل سیاسی بحران‌ها اشاره کرده است. سجادپور تصریح کرد که روسیه با توجه به روابط خود با کشورهای عربی و ایران، می‌تواند در کاهش تنش‌ها نقش موثری ایفا کند، اما این امر مستلزم آن است که طرف‌های درگیر نیز اراده سیاسی لازم را داشته باشند.
وی در پایان خاطرنشان کرد که تحولات اخیر در منطقه و جهان نشان می‌دهد که نظم تک‌قطبی به پایان رسیده و قدرت‌های نوظهور در حال ایفای نقش هستند. به عقیده سجادپور، ایران با توجه به موقعیت استراتژیک خود می‌تواند در شکل‌گیری نظم جدید جهانی سهم بسزایی داشته باشد، مشروط بر آنکه سیاست خارجی فعال و متوازنی را در پیش گیرد. وی همچنین به اهمیت دیپلماسی عمومی و رسانه‌ای در شرایط کنونی اشاره کرد و گفت که روایت‌سازی صحیح از تحولات می‌تواند در افکار عمومی جهان تأثیرگذار باشد. سجادپور در پایان تأکید کرد که سفر لاوروف به تهران و سخنان پوتین درباره میانجیگری، همگی نشانه‌هایی از تغییر در هندسه قدرت جهانی است و ایران باید با هوشمندی از این فرصت‌ها برای تأمین منافع ملی خود استفاده کند.
در حال بارگذاری نظرات...