ترامپ افشا کرد: پوتین ایران را تنها میگذارد؛ اما چرا این خبر برای تهران نگرانکننده است؟

به گزارش تیترستان؛ دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در اظهاراتی جنجالی درباره روابط واشنگتن-مسکو و پرونده ایران گفت که روابطش با روسیه خوب است و ولادیمیر پوتین در حال فاصله گرفتن از ایران است. او مدعی شد که مسکو هیچ اقدامی در قبال ایران انجام نداده که آمریکا از آن مطلع شده باشد و این را «بسیار مثبت» خواند. ترامپ همچنین افزود که واشنگتن در حال مذاکره با روسیه درباره ایران است و در همین حال، «ضربات بسیار سنگینی» به تهران وارد میکند. این اظهارات در حالی مطرح میشود که روابط ایران و روسیه در سالهای اخیر به سطح بیسابقهای گسترش یافته و تهران و مسکو در حوزههای سیاسی، اقتصادی و نظامی همکاریهای گستردهای داشتهاند. کارشناسان معتقدند این سخنان ترامپ میتواند نشانهای از تلاش واشنگتن برای ایجاد شکاف در محور مسکو-تهران باشد.
ادعای ترامپ درباره فاصله گرفتن پوتین از ایران
ترامپ در بخشی از سخنان خود با اشاره به اینکه «پوتین دارد دست از سر ایران برمیدارد»، این تحول را به نفع واشنگتن توصیف کرد. او بدون ارائه سند یا جزئیات مشخص، مدعی شد که روسیه در قبال ایران هیچ اقدامی انجام نداده که آمریکا متوجه آن شده باشد و این موضوع را «بسیار مثبت» ارزیابی کرد. این اظهارات در حالی است که مقامات روسیه تاکنون واکنشی به این ادعا نشان ندادهاند و کارشناسان تردید دارند که مسکو به این سادگی از منافع خود در ایران چشمپوشی کند. به نظر میرسد ترامپ با این سخنان تلاش دارد فشار روانی بر تهران را افزایش دهد و همزمان تصویری از انزوای بینالمللی ایران در افکار عمومی جهان ترسیم کند.
از سوی دیگر، ترامپ در ادامه صحبتهایش درباره اوکراین نیز گفت که ولودیمیر زلنسکی باید جنگ را متوقف میکرد و اکنون زمان آن رسیده که فردی به نمایندگی از اوکراین مذاکره کند. او همچنین درباره قطع استارلینک در اوکراین ابراز بیاطلاعی کرد و گفت دوست دارد بداند چه کسی دستور این کار را داده است. این اظهارات نشان میدهد که ترامپ همچنان بر پایان سریع جنگ اوکراین و کاهش تعهدات آمریکا در قبال کییف تأکید دارد؛ رویکردی که میتواند بر معادلات جهانی و به تبع آن بر پرونده ایران تأثیر بگذارد. به باور تحلیلگران، ترامپ با همراه کردن روسیه در فشار بر ایران، به دنبال ایجاد یک جبهه جهانی علیه تهران است.
واکنشها و پیامدهای احتمالی برای ایران
اظهارات ترامپ درباره کنار گذاشتن ایران توسط پوتین، واکنشهای متفاوتی را در محافل سیاسی و رسانهای برانگیخته است. برخی ناظران این سخنان را تاکتیکی برای تحت فشار قرار دادن ایران و کشاندن روسیه به سمت مواضع واشنگتن میدانند، در حالی که برخی دیگر آن را نشانهای از تغییر واقعی در سیاست خارجی کرملین تفسیر میکنند. با این حال، واقعیتهای میدانی نشان میدهد که روسیه در سالهای اخیر از تحریمهای غرب علیه ایران برای پیشبرد اهداف خود بهره برده و بعید است به راحتی این برگ برنده را از دست بدهد. از طرف دیگر، ایران نیز همواره تلاش کرده است تا روابط خود با روسیه را به عنوان یک شریک راهبردی در برابر فشارهای غرب حفظ کند و به نظر نمیرسد به سادگی این اتحاد را کنار بگذارد.
کارشناسان مسائل بینالملل معتقدند که ترامپ با طرح این ادعاها قصد دارد دو هدف را همزمان دنبال کند: نخست، ایجاد تردید در ذهن مقامات ایرانی نسبت به وفاداری مسکو و دوم، افزایش فشار بر روسیه برای همراهی با آمریکا در سیاستهای ضدایرانی. اما در عمل، چنین اظهاراتی میتواند به بیاعتمادی متقابل منجر شود و حتی همکاریهای تهران و مسکو را تقویت کند. تجربه سالهای گذشته نشان داده است که هرگاه آمریکا تلاش کرده است تا ایران را منزوی کند، تهران به سمت شرق و به ویژه روسیه و چین گرایش بیشتری پیدا کرده است. بنابراین، به نظر میرسد این سخنان ترامپ بیش از آنکه واقعیت داشته باشد، بخشی از جنگ روانی علیه ایران است.
زمینههای گسترش روابط ایران و روسیه و آینده پیشرو
روابط ایران و روسیه در سالهای اخیر به ویژه پس از خروج آمریکا از برجام و اعمال تحریمهای گسترده علیه تهران، به شکل بیسابقهای گسترش یافته است. دو کشور در حوزههای مختلف از جمله انرژی، کشاورزی، حملونقل و حتی همکاریهای نظامی و امنیتی همکاریهای نزدیکی داشتهاند. روسیه در بحران سوریه و همچنین در مذاکرات هستهای نقش مهمی ایفا کرده و ایران نیز به عنوان یک شریک راهبردی برای مسکو در خاورمیانه شناخته میشود. در چنین شرایطی، ادعای ترامپ درباره فاصله گرفتن پوتین از ایران با واقعیتهای موجود چندان همخوانی ندارد و به نظر میرسد بیشتر جنبه تبلیغاتی دارد تا واقعیت.
با این حال، نمیتوان انکار کرد که پوتین همواره منافع ملی روسیه را در اولویت قرار میدهد و در صورت لزوم ممکن است تاکتیکهای خود را تغییر دهد. اما تغییر کامل رویکرد مسکو نسبت به تهران بعید به نظر میرسد، زیرا ایران برای روسیه یک بازار مهم برای فروش سلاح و محصولات فناوری و همچنین یک متحد در معادلات منطقهای است. از سوی دیگر، ترامپ با طرح این ادعاها ممکن است درصدد باشد تا در آستانه انتخابات ریاستجمهوری آمریکا، خود را به عنوان رهبری قدرتمند در عرصه سیاست خارجی نشان دهد و توجه افکار عمومی را از مشکلات داخلی منحرف کند. در مجموع، به نظر میرسد آینده روابط ایران و روسیه بیش از هر چیز به تحولات جهانی و منافع متقابل دو کشور بستگی دارد و اظهارات ترامپ نمیتواند به تنهایی مسیر این روابط را تغییر دهد.
در حال بارگذاری نظرات...